నిజానికి అది పెద్ద ఇల్లేం కాదు. కానీ కళకళ లాడుతూ ఉంది. పెద్ద ఆవరణ, ఒక ప్రక్కగా గేదెల కోసం వేసిన షెడ్, గుమ్మాలకి మామిడి తోరణాలు. యేవో రకరకాల పూసలతో అల్లిన ఇంకో తోరణం, పెద్ద అరుగులు, అరుగు మీద వాల్చిన దీవాన్ లా అనిపించే మంచం. ఇంకో రెండు ప్లాస్టిక్ కుర్చీలు. “ఇదే మా నాన్న ఆఫీసు” నవ్వాడు నారాయణ. అంతే కులాసాగా నవ్వుదామని ప్రయత్నించి విఫలం అయింది అమృత.

పెద్ద అరుగుల పక్కన ఉన్న మూడు మెట్లు దాటి వెళ్ళారు అమృత, నారాయణ. సమయం పదకొండు గంటలవుతోంది. ఇంకో గంట ముందు వచ్చి ఉంటే బాగుండేది అనుకున్నాడు నారాయణ. ఇంట్లో ఎవరూ లేనట్టుగా ఉంది. ఇల్లు చల్లగా, నారాయణకి వేడిగా, జ్వరం వచ్చినట్టుగా ఉంది. “బాపూ… ఉన్నవా ?” అడిగాడు నారాయణ.

“ లగ్గం చేస్కొని వచ్చినవా.. చెప్పనీకి వచ్చినవా ??’ ఖంగు మంది లోపల నుండి ఒక స్వరం. వినటానికి పెద్ద గొంతుక కాకపోయినా, అందులో ఉన్న ధిక్కారం, అసహనం, అమృతకి వొళ్ళు జలదరించింది.

“జేస్కొని పద్దినాలయుండే.. కార్డంపిన.. అందలే ..!” నారాయణ సమాధానం. లోపలనుండి [...]]]>
అదో గాడ్పు మధ్యాహ్నం. వాళ్ళని దింపిన బస్సు అంపకాలు పెట్టి చేతులు దులిపేసుకున్న తండ్రిలా హడావిడిగా అపస్వరపు హారన్ రోదన చేసుకుంటూ వెళ్ళిపోయింది. దూరం నుంచి ‘ఇదే ఇల్లు ‘ చూపించాడు నారాయణ. దగ్గర పడుతున్నకొద్దీ ఏదో దిగులుగా, గుండెలు చిక్కపట్టినట్టు అనిపించింది అమృతకి . ఆమె హ్యాండ్ బాగ్ లో ఉన్న అమృత మత్సకంటి వెడ్స్ నారాయణ స్వామి గౌడ్ అని ఉన్న శుభలేఖ ఒక్కసారిగా బరువెక్కినట్టు, ఒకానొక వేసవి జూన్ నెల ఉబ్బరం అంతా మొహం లోకి వేడిగాలిలా కొట్టినట్టయి నారాయణ చేతిని పట్టుకుంది, అప్రయత్నంగా. సెకనులో టెన్షన్ తో ఉన్న నారాయణ మొహంలోకి ధైర్యపు నవ్వు పాకి వచ్చింది. చేతిని వత్తి పట్టుకున్నాడు. నేనున్నాగా..! అన్నట్టు.

నిజానికి అది పెద్ద ఇల్లేం కాదు. కానీ కళకళ లాడుతూ ఉంది. పెద్ద ఆవరణ, ఒక ప్రక్కగా గేదెల కోసం వేసిన షెడ్, గుమ్మాలకి మామిడి తోరణాలు. యేవో రకరకాల పూసలతో అల్లిన ఇంకో తోరణం, పెద్ద అరుగులు, అరుగు మీద వాల్చిన దీవాన్ లా అనిపించే మంచం. ఇంకో రెండు ప్లాస్టిక్ కుర్చీలు. “ఇదే మా నాన్న ఆఫీసు” నవ్వాడు నారాయణ. అంతే కులాసాగా నవ్వుదామని ప్రయత్నించి విఫలం అయింది అమృత.

పెద్ద అరుగుల పక్కన ఉన్న మూడు మెట్లు దాటి వెళ్ళారు అమృత, నారాయణ. సమయం పదకొండు గంటలవుతోంది. ఇంకో గంట ముందు వచ్చి ఉంటే బాగుండేది అనుకున్నాడు నారాయణ. ఇంట్లో ఎవరూ లేనట్టుగా ఉంది. ఇల్లు చల్లగా, నారాయణకి వేడిగా, జ్వరం వచ్చినట్టుగా ఉంది. “బాపూ… ఉన్నవా ?” అడిగాడు నారాయణ.

“ లగ్గం చేస్కొని వచ్చినవా.. చెప్పనీకి వచ్చినవా ??’ ఖంగు మంది లోపల నుండి ఒక స్వరం. వినటానికి పెద్ద గొంతుక కాకపోయినా, అందులో ఉన్న ధిక్కారం, అసహనం, అమృతకి వొళ్ళు జలదరించింది.

“జేస్కొని పద్దినాలయుండే.. కార్డంపిన.. అందలే ..!” నారాయణ సమాధానం. లోపలనుండి గభాల్న వచ్చిన నారాయణ తండ్రి నర్సిమ్మ , వెనకాలే వచ్చిన తల్లి పార్వతిలను .. నారాయణ పరిచయం వేరేగా చేయనక్కర లేనట్టుగా ఉన్నారు అనిపించింది.

అయిదు నిమిషాల పాటు, అంతా నిశ్శబ్దం. అమృత గోడల వైపూ, గోడలకి తగిలించిన ఫోటోల వైపూ చూడటం మొదలెట్టింది. కొత్తగా వెల్ల వేసిన గోడలు, వాటిపై వంకర టింకరగా తగిలించిన పసుపు రంగుకి తిరిగిన ఫోటోలు, చాలా వరకూ రాజకీయ నాయకులతో తీయించుకున్నవి, కండువాలతో, ఎక్కడా గోడ కనబడనంతగా కిక్కిరిసి ఉన్నాయి. అటక మీద బాగా తోమిన, ఇత్తడి, స్టీల్ పెద్ద గిన్నెలూ, గంగాళాలతో ఒక షాప్ లా ఉంది అనుకుంది అమృత. ఒక్కసారి ఆ గిన్నెలన్నీ వచ్చి తలమీద పడితే, ఉక్కిరిబిక్కిరి అయినట్టు అనిపించి, అంతే గబగబా వినిపిస్తున్న మాటలకి గభాల్న పై చూపు మాని టకీమని తలదించుకుంది .

మాటలు ఇత్తడి గంగాళాలు మీద పడ్డట్టు, బరువుగా అదుపు లేకుండా పడుతున్నాయి.
“ఎమ్రా కొడకా.. లగ్గానికి ఈ కులం తక్వ దెక్కడ దొరికిందిరా నీకు.. గా కాలేజ్ల ఇసంటి ఇజ్జత్ తీసే పన్లా నువ్ నేర్చింది ? ……” కొన్ని బూతులు అమృతకి అర్ధం కాలేదు.

నారాయణ తల దించుకున్నాడు ..” అది గాదె నాయనా…నేను ప్రేమించిన …నీకు సమజైతలే ..”

నర్సిమ్మ అందుకున్నాడు –“ ఏందిరా నాకు సమజయ్యేది .. గాడ్ద కొడకా… నీకొల్లు కొవ్వెక్కి ప్రేమైంది అంటం ఎక్వ అయ్యింది.. “ నర్సిమ్మ దృష్టి క్షణంలో కాసేపు అమృతమెడలో పచ్చగా కనిపిస్తున్న కొత్త సూత్రాల తాడు మీద, మరో సెకను ఆమె పొట్ట మీదా పడింది. లీలగా ఎత్తుగా కనిపిస్తున్న ఆమె పొట్ట పై పడి, నొసలు చిట్లించి భార్య పార్వతి వైపు చూసాడు. ఆమె కూడా , అతని అనుమానాలతో ఏకీభవించినట్టు అనిపించగానే … అందుకున్నాడు-

“ నువ్వేది సమజైతలే దన్నావో సమజైంది రా బిడ్డా .. కానీ నువ్వోటి యాదుంచుకో .. లోకం నువ్వు సొంచాయించినట్టుగా ఏం మారలే ..కులం తక్వ పిల్లని .. ఎవరిది?.. మాలదేనా .. చేస్కుంటే… నీకు పుట్టే పోరగాల్లని మన కులపోల్లు అన్రు…అందునా మనకో ఇజ్జత్, ఉండాయిగా .. నామాటినవే.. లగ్గం సంగతి మర్చిపో ..!”

ఒక్కసారి గాలి స్తంభించినట్టయింది అమృత మనసులో, చెవుల్లో హోరు .. తను వింటున్నదేమిటి ? పెళ్లి చేసుకున్నాం కదా.. మర్చిపోవటం ఏంటి ? కబేళాలో తల్లి నుండి విడిపోయిన పిల్లమేకలా , నారాయణ వైపు చూసింది.అతను అభావంగా తండ్రి వైపే చూస్తున్నాడు. ఒక్క్ససారి అతన్ని హత్తుకోవాలి ఇక్కడే, ఇప్పుడే అనిపించింది. తప్పేముంది? రహస్యంగా ఎన్నో రాత్రులు గడిపి, కలగా పులగంగా జ్ఞాపకాలు పెనవేసుకున్న శరీరాలే కదా అవి .. కానీ వాళ్ళ చూపుల్లో తెలీనిది ఏదో ఆమెని అక్కడే ఆపేసింది. మూకీ సినిమాలో దృశ్యంలా వాళ్ళు మాట్లాడుకునేవి ఏవీ వినబడటం మానేశాయి. అమృత అక్కడే కూలబడింది.

విసురుగా నారాయణ చేయి తనని లేపేదాకా జరిగేదంతా ఒక కలలాంటి దృశ్యంలా, ఏదో ఏదో జరిగిపోతున్నట్టు .. అనిపిస్తూనే ఉంది. “ లే.. మనం పోదాం … ఇంతవరకు అయింది చాలు ..!” కలలోని మనిషిలా అతని వెంట నడుస్తోంది అమృత.
గుమ్మం దాటుతుండగా పార్వతి దుఃఖస్వరం –‘ అంత మోజుంటే …పండినవ్ కదా కొడకా.. ఉంచుకొబట్టే… లగ్గమే కావాల్నా..??’’

ఆ దుఖం, ఆ స్వరం, అందులోని తెలీని ఒక భయం, అది కప్పేసే అహంకారం అమృతను చాలాకాలం వెంటాడాయి. అలా వచ్చేసిన మర్నాడే అమృత, నారాయణ అక్కడకి ఇరవై కిలోమీటర్ల దూరంలోని మండల హెడ్ క్వార్టర్స్ లో , ఒక కార్పోరేట్ కాలేజీలో టీచర్లు గా చేరారు .

***

హోరున ఒకటే గాలి వీస్తోంది. ఆకాశం మూసేసి ఏదో పూర్తిగా సూర్య కిరణాలకి గుడ్ బై చెప్పేసినట్టుగా ఇంత చీకటిగా, మబ్బుగా, దిగులుగా ఉందేంటి వాతావరణం ‘- కాలేజీ నుండి నడిచోస్తూ అనుకుంది అమృత. చాలా నీరసంగా ఉంటోంది, మళ్ళీ డాక్టర్ దగ్గరకి వెళ్ళాలి , ఇవాల్టికి అబార్షన్ అయి రెండు నెలలు అని మనసులోనే బరువుగా లెక్కేసుకుంది. పిచ్చి గాలి వీస్తోంది, మరి వర్షం ఎంత పడుతుందో తెలీదు గానీ.. మనసులో హోరున ఒకటే ఆలోచనలతో, కాలేజీకి దగ్గరగా తీసుకున్న ఇంటికి నడుస్తోంది. రెండు నెలల క్రితం అర్దరాత్రి, నెప్పితో మొదలైన రక్తస్రావం, కొన్ని వర్షాల్లా మొత్తం, పరిసరాల్నీ, మనసునీ, శరీరాన్నీ ఖాళీ చేసి కడిగేసినాక గానీ వదిలింది కాదు… అది కూడా ఇలాంటి ముసురు రోజే.. ఒక గంట నెప్పి వోర్చుకొని, ఇక భరించలేక నారాయణని లేపింది. పాపం.. చాలా గాభరా పడ్డాడు. వెంటనే హాస్పిటల్ కి తీసుకువెళ్ళేసరికే , అబార్షన్ జరిగిపోయింది. ఆగని రక్తస్రావం ఒకవైపు , విపరీతమైన నీరసం ఒకవైపు, నారాయణలో తెలీని రిలీఫ్ మరో వైపు ఇవన్నీ అమృతని బాధించినాయి. ఆమెకి , ఒక ప్రక్క సపర్యలు చేస్తూనే, నారాయణ అన్నమాట -
“ పోనీలే పెళ్ళికి ముందు కడుపులో పడ్డటోడు, ఆడి లెక్క ఇక్కడితో సరి.. ఊరుకో.. మనం ఇంక ఎవరికీ లెక్క చెప్పక్కర్లా ..!” – వాడుతున్న మందుల వల్ల శరీరపు బ్లీడింగ్ తగ్గి …. మనసులో బ్లీడింగ్ మొదలైంది అమృతకి.

అబ్బా.. ఏంటీ పిచ్చి గాలి .. కిటికీ రెక్కలు వేసానో లేదో, గ్యాస్ ఆపానో లేదో అనుకుంటూ ఇంటికొచ్చేసింది అమృత. వచ్చేలోగా చిరుజల్లు మొదలై , ఒక్కసారి మనసు ఆహ్లాదంగా అయింది. క్లాసుల్లేకపోతే నారాయణ వచ్చేసి ఉంటాడు. ఏదన్నా చేసి పెడదాం అనుకుంటూ ..గుమ్మం దాకా వచ్చి, ఏదో సంభాషణ వినపడి ఆగిపోయింది.

అత్తగారు పార్వతి గొంతు వినబడుతోంది – “ నాయన బీమారున్నడు.. చెట్టంత కొడుకు ఇంటికి కాకుండా పోయిండని.. ఆనికి నేన్ సమజాయిస్త మల్ల .. మీరైతే ఇంటికి రాండ్రి… కులం తక్వ అయితేనేమి .. కడుక్కుంటే పాయె.. బిడ్డ పోయింది కదా.. నాయన బాలేడని పగోల్ల గోస ఎక్వ అయిపాయె, మల్ల రెండేల్ల సంది ఎలక్సన్లు ఉన్నయి.. యాదుందిగా మల్ల.. ఐనా ఏదో పని మీద రోజూ వూర్ల రాబట్టేగా నువ్వు .. దాన్ని గూడా నవుకరీ మాన్పించి ..తోలకరా ..తిన్నమా..పండామా అన్నట్టుగాక ఎందుకీ ఖరాబ్ పన్లు…!!” ఇంకా ఏదో అనబోతూ.. అలికిడి విని ఆపేసింది.

ఇంట్లో కొచ్చిన అమృతని, నారాయణ మొహమాటంగా, పార్వతి అభావంగా చూసారు ..

‘అమ్మొచ్చే చూడు.. జర్రంత చాయ్ పెట్టు ..!!” – నారాయణ ఆదేశించాడు.

‘అమ్మయ్య… అనుకుంటూ వంటింట్లోకి వచ్చి పడింది అమృత… చాయ్ పత్తీ వేసి కుత కుత లాడుతున్న వేడినీళ్ళలా ఉంది ఆమె అంతరంగం. ముందుగదిలో పార్వతి, నారాయణ కాస్త గొంతు తగ్గించి మాట్లాడుకోవటం వినిపిస్తూనే ఉంది.

అమృతకి సడన్ గా , తను పెరిగిన సోషల్ వెల్ఫేర్ హాస్టల్ గుర్తొచ్చింది. ఏదో దగ్గరలో గ్రామం నుండి ఎవరో సోషల్ వర్కర్ తీసుకొచ్చి అమృతని చేర్పించి పోయాడు, ఐదేళ్ళ వయసులో అని హాస్టల్ లో చెప్పటమే. అతను చెప్పిన వివరాలతో, ఇంటి పేరుతో , ఆమెకి కేస్ట్ సర్టిఫికేట్ చేయించారు హాస్టల్ వాళ్ళు. తర్వాత ఆమె కోసం ఎవరూ రాలేదు. ఇటు బీ సి గ్రూప్ లో “మార్కులు బాగా వచ్చినంత మాత్రాన, నీ రిజర్వేషన్ కి మేం సరి తూగుతామా – అని చేర్చుకోక, అటు ఎస్సీ గ్రూప్ లో “తెల్లగా,అందంగా, ఏ బేమ్మర్ల, కమ్మోరమ్మాయి లా” ఉన్నదని, వెలి వేసిన సంఘటనలు గుర్తు వచ్చాయి, యూనివర్సిటీ కి వచ్చేసరికి మరో బాధ- తను మాట్లాడే మాట బట్టి, యాస బట్టి , ఆమె ఎవరో, ఏ జిల్లా, ప్రాంతం , వర్గం వాళ్ళ . అక్రమ లేదా సక్రమ సంతానమో తెలుసుకోలేక పోవటం . నేనెవర్ని , ఏ గ్రూప్ నాది ? అని ప్రశ్నించుకుంది అమృత. చాయ్ పెట్టేలోగా తేలే విషయమా అది .. అలా అనుకోగానే అమృతకి చప్పున నవ్వు వచ్చింది .

మరో వారానికి , అమృత చేస్తున్న ఉద్యోగం మాని, ఇల్లు ఖాళీ చేసి నారాయణతో పాటు అధికారికంగా అత్తారింటికి వెళ్ళింది. నువ్వు నీరసంగా ఉన్నావు.. తేరుకున్నాక మళ్ళీ ఉద్యోగం గురించి ఆలోచిద్దాంలే అని నారాయణ అన్నాడు. ఇరవై కిలోమీటర్లే కదా .. తను రోజూ తిరగటం ఎంత సేపు .. అయినా మగాణ్ణి , అవసరం లేకపోవచ్చు కానీ.. ఉద్యోగం మానేసి నేనేం జెయ్యాలె.. అన్నాడు నారాయణ . నీరసంగా నిజమేనంది అమృత.

***

మరో ఉక్కపోత మధ్యాహ్నం. చావడి అనబడే వరండాలో నర్సిమ్మ ఆఫీసు అనబడే చీడీ మీద కూర్చొని వడ్లు ఏరుతోంది అమృత. చాలానే పనులు వచ్చేసాయి నాకు అనుకుంటూ. వడ్లు ఏరటం, పనమ్మాయి రమణతో వాటిల్ని దంచటం, బట్టలు గుంజటం, వంటకి కావాల్సినవన్నీ సిద్ధం చేయటం, అంట్లు తోమటం, ముఖ్యంగా అడక్కుండా వంటింట్లోకి వెళ్లకపోవటం, వెనకాల మొక్కల పని చేయటం.. ఎన్ని వచ్చేసాయో. భలే అనుకుంది అమృత. పనమ్మాయి రమణ ఇంకా రాలేదు. అదృష్టవంతురాలు.. దాని మొగుడు మధ్యాహ్నం భోజనానికి ఇంటికి వస్తాడు, వాడికి భోజనం పెట్టి, సర్దుకొని అప్పుడు వస్తుంది. నెమ్మదిగా అనుకుంది అమృత. ఇక్కడికి వచ్చిన దగ్గరనుండీ నారాయణ ఇంట్లో ఉండటమే తక్కువ అయింది .. పొద్దున్న హడావిడిగా ఏడో గంట కల్లా తయారై కాలేజీకి వెళ్ళిపోతాడు, మళ్ళీ వచ్చేది సాయంత్రం ఐదు దాటాకే, అప్పటికే కొంత మంది కుర్రాళ్ళు, రాజకీయ పక్షులు కూర్చొని ఉంటారు . టీలు తాగేసి, వాళ్ళు వూరి మీద పడతారు. మళ్ళీ వచ్చేది ఏ రాత్రికో, అది చాలా సహజం మగాడికి అంటుంది అత్త పార్వతి. పైగా తన మొగుడు ఎలా వారాల తరబడి ఉంచుకున్న దాని ఇంట్లో ఉండేవాడో చెప్తుంది. చివరికి అమృత ‘వాళ్ళ ‘ కులంలో పుట్టినా ఎంత అదృష్టవంతురాలో చెప్పటంతో ఆ లెక్చర్ ముగుస్తుంది. అమృత సహనంగా వింటూ ఉంటుంది. అత్త తిన్నాక, అమృత తింటుంది. పార్వతి, తను తినగానే , గిన్నెలు వదిలేసి , వంట గది తాళం వేసేస్తుంది. నారాయణ కోసం తీసిపెట్టి… అమృత తింటుంది.

మామ నర్సిమ్మ కి నిజంగానే ఆరోగ్యం బాలేదు. అందుకే అత్తారింటికి వచ్చిన నాలుగు నెలలకే అమృత మళ్ళీ నెలతప్పటం ఒక భూకంపంలా ఫీల్ అయ్యారు, తల్లీ కొడుకులు. నారాయణ రెండు రోజులు మొహం మాడ్చుకున్నాడు. మరో రెండు రోజులు ఆలోచిస్తున్నాను అన్నాడు. ఇంకో రెండు రోజులు విసుక్కున్నాడు, కొంచం జాగ్రత్త తీసుకోవచ్చు కదా అని. జాగ్రత్త ఎవరు ఎలా తీసుకోవాలో  అమృతకి అర్ధం కాలేదు. ఇంకో రెండు రోజులు తల్లీ, కొడుకులు తలుపులు వేసుకొని తెగ మాట్లాడుకున్నారు. తర్వాత ఒక రాత్రి నారాయణ మొదలెట్టాడు-“ఇంకా, నిన్ను చేసుకోవటం కూడా పూర్తిగా వొప్పుకోలేక పోతున్నాడు బాపు. ఇంకోసారి చూద్దాంలే.. ఈ సారికి తీయించేసుకో.. అమ్మ మా డాక్టరమ్మ తానికి తీసకెల్తది” – అన్నాడు. అదీ అయింది, ఆ పల్లెటూరు పెంకుటింటి ఆస్పత్రిలో, మళ్ళీ గర్భం ఖాళీ అయింది. ఎందుకింత కష్టం అయింది .. ఇది ఎన్నో అబార్షన్ ? అడిగింది .. పెళ్ళికి ముందు చేయించుకున్న రెండు అబార్షన్లు తలచుకుంటూ .. పైకి ‘ఒకటి ‘ అని చెప్పింది అమృత, తిట్టుకుంటున్న డాక్టర్ కి.

“ఈసారి త్వరగా గర్భం వస్తే కష్టం. ప్లాన్ చేసుకోవాలి గానీ ఇదేంటి? చదువుకున్నానన్నావు మళ్ళీ .. లూప్ పెడుతున్నా ప్రస్తుతానికి” చెప్పింది డాక్టర్. నిశ్శబ్దంగా తలాడించింది అమృత. ధ్వంసమైన మనసుతో, నెలల తరబడి రక్తస్రావంతో అమృత అదో మాదిరి మనిషి అయింది. చుట్టూ నిశ్శబ్దంగా ఉండేది అమృతకి,  మధ్యలో పసిపిల్ల ఏడ్పులు తప్ప ఏదీ వినబడని నిశ్శబ్దం.

యూనివర్సిటీ హాస్టల్ లో రాణి గుర్తొచ్చింది అమృతకి, రాణికి వాళ్ళ మావయ్యతో పెళ్లి అయింది , చదువు కోసమని వెల్ఫేర్ హాస్టల్ లో ఉంచారు. వాళ్ళ మావ వ్యవసాయం .. రాణి కనబడ్డ పుస్తకమల్లా చదివేది, ఏదో ఉద్యమాల్లో తిరిగేది … “ మొగుడంటే రాత్రికి ఆకలిగా చుట్టుకొనే చేతులు … వంట సరిగ్గా లేదని తిట్లూ ..పిల్లల పెంపకమూ కాదు.. స్నేహానికి పొడిగింపు పెళ్లి .. స్నేహం కూడా మీ హక్కు …ఎదగండి .. అడగండి ..” ఇలా ఏవేవో చెప్పేది .. పొద్దుటి నుండీ పనిచేసి అలసి పడుకున్న అమృతకి… , బరువైన కోరిక చేతల వల్ల వచ్చే మెలకువ రాణి ని ఎందుకు గుర్తుకు తెస్తుందో అర్ధం కాదు.

వడ్లు ఏరుతూ ఎక్కడికి వెళ్ళిపోయాను అని నవ్వుకుంటుంటే .. “ ఏం పిల్ల.. గట్ల నవ్వతావేంటి ..మీ అత్త లేదా ?” – అత్త పార్వతి ఫ్రెండ్ , పోచమ్మ .. వచ్చి చతికిల బడుతూ అరుగు మీద. పొద్దున్న నారాయణ తండ్రి మీటింగ్ పెడితే.. మధ్యాహ్నం అతను నిద్ర పొతున్నపుడు ఆ వంతు అత్త పార్వతి ది. అప్పుడు మరో ఇద్దరు ఆడవాళ్ళు నెమ్మదిగా అరుగు మీదకి చేరుతారు, పప్పులు చెరుగుతూనే, వడ్లు ఏరుతూనో అందర్నీ చెరిగి పడేస్తారు. అత్త పార్వతి ఎన్ని మాటలు ఆడినా మంచి మేనేజర్. ఆ మీటింగ్ అయ్యేలోగా, ఏ చింతపండు వలిపించటమో, పప్పులు బాగు చేయించటమో చేయించేస్తుంది. వాళ్ళు రాగానే మళ్ళీ అమృత అక్కడ ఉండటానికి వీలు లేదు, మొక్కలు ఎండిపోతున్నాయి అంటుంది, మరేదో పని చెప్పి పెరట్లోకి పంపుతుంది . సరిగ్గా అదే టైంకి పనమ్మాయి రమణ వస్తుంది . అమృతకి ఒక స్నేహితురాలు దొరికినట్టే, ఇద్దరూ కలిసి పని చేస్తారు. మధ్యలో అమృత వేరే వంట గదిలో టీ పెట్టి ఇస్తుంది. ‘పాలేళ్ళ కోసం ఉన్న వంట షెడ్ లో కూడా గ్యాస్ ఉంది కదా.. పూజగది ఉన్న వంటిల్లు లోకి వెళ్ళద్దు’- నేను లేనప్పుడు అని పార్వతి చెప్పినప్పటి నుండీ , అమృత వంటింట్లోకి వెళ్ళటం మానేసింది. అమృత కడిగి ఇచ్చిన గిన్నెలు మళ్ళా పార్వతి కడుక్కుంటుంది. ఇంట్లో మగాళ్ళు, చుట్టాలు ఉంటే , ఆ కడుక్కోవటం, సణుక్కోవటం ఇంకాస్త ఎక్కువ అవుతుంది. ఎలా కులం , ఆచారం అన్నీ మంట గలిసాయో మధ్య మధ్యలో చెప్తూ ఉంటుంది. ఆమె కాబట్టి కడుక్కొని ఎంత శుభ్రంగా ఉంటోందో చెప్తుంది … “ మరి నాతో కాపురం చేస్తున్న, నీ కొడుకుని ఏం పెట్టి కడుగుతావ్? ?” అనే ప్రశ్న ఎప్పుడూ అమృత కళ్ళల్లో, పెదాల వెనుక నిలిచిపోతుంది.

‘ అముర్తా .. ఓ అముర్తా టీ నీల్లు పెట్టేటిది లేదా ?- పార్వతి గదమాయించింది.

‘పోతున్నా అత్తమ్మా ..’

గుమ్మం దాటిందో లేదో , పోచమ్మ అడుగుతోంది –“ గిట్ల అమూర్త అచ్చి, దినాము పది నెలలయుండ్లా.. ఇగ నీల్లాడేది గెప్పుడు మల్ల ..?’

వెంటనే అందుకుంది పార్వతి – ‘ ఆ… సదూకున్నోల్లు .. ఏం పడ్తరో .. జెప్తరా మల్ల.. .కుక్క మూతి పిందెలూ .. కులం తక్వ పిల్లలూ అని ..”

అబార్షన్ బాధ తట్టుకోలేక అమృత అరుపుల్లా మూలుగుతుంటే, తలుపు చేర వేసి, నర్సుతో కబుర్లాడుతున్న పార్వతి మొహం అమృత కళ్ళముందు కదలాడుతోంది. ఆరోజు కూడా ఆలస్యంగా వచ్చి, ఎప్పుడూ ఏడుపుగొట్టు మొహమే… నా పేరు ఈ సారి ఎలక్షన్ లిస్టులలో ముందుంది .. బాపు చాలా సంతోషించిండు’- అని చెప్తున్న నారాయణ మొహం కూడా కొత్తగా కళ్ళముందే ఉంది. టీనీళ్ళ తో పాటు అమృత మనసు ఉడుకుతోంది. బయట వాతావరణం అమృత మనసులాగే …. ఉడకపోతగా గాలి స్థంబించినట్టుగా ఉంది.

***

అదో గాలి లేని నెమ్మది సాయంత్రం. ఎండ సాయంత్రం లోకి మారకుండా పెళ పెళ లాడుతోంది ఇంకా. పొద్దున్న బట్టల పని మిగిలిపోయింది అంటే, రమణ రాగానే .. నేను సాయం చేస్తానమ్మా అన్నది. అమృత, రమణ కలిపి బట్టలు గుంజి ఆరేస్తున్నారు. రమణ ఒక న్యూస్ పేపర్ లాంటిది అమృతకి. విన్నా, వినకపోయినా అన్ని వూళ్ళో విషయాలన్నీ చెప్తూనే ఉంటుంది. ఎవరు ఏం చేస్తున్నారో, ముఖ్యంగా పల్లెటూళ్ళ పుకారు అంతా దానికి తెలిసినట్టుగా ఎవరికీ తెలీదు. ‘మా బావ చెప్తడమ్మా .. ‘ అని నవ్వేస్తుంది. పెళ్లి చేసుకొని ఈ ఊర్ల కొచ్చి పడిన .. నీ లెక్క .. అని మళ్ళీ నవ్వుతుంది. తల్లీ తండ్రీ రోజువారీ కూలి పనుల్లో, ఊరూరా తిరిగేవాళ్ళు.. అన్ని ఊర్లూ, యాసలూ నావే అంటుంది. అంత చదువుకొని, ఉద్యోగం చేయకుండా నిశ్శబ్దంగా , స్నేహంగా ఉండే అమృత అంటే దానికి చాలా ఇష్టం. చాలా సార్లు అడిగేస్తుంది కూడా.. ఏదో నౌకరీకి పోవచ్చుగా ..ఇంట్లోనే ఉన్నావే అని , నా ఉద్యోగం గురించి నువ్వు తప్ప ఇంకెవరూ అడగటం లేదు … అని అమృత మనసులోనే నిట్టూరుస్తుంది.

బట్టలు ఆరేస్తూ, ఇద్దరూ కలిపి బట్టలు పిండుతూ, అమృత ఆలోచిస్తోంది. ఈ ఇంటికి వచ్చి రెండేళ్ళు అయింది. గత ఆరునెలలుగా నారాయణని చూడటం, అంటే ఒక ఫ్లాష్ లా తప్ప మాట్లాడింది లేదు. వడ్డిస్తే, ఫోన్లు మాట్లాడుతూ తినటం, తర్వాత అలసి నిద్ర పోవటం . ఎలెక్షన్లు దగ్గర పడ్డాయి. నర్సిమ్మ కోల్పోయిన పంచాయితీ గిరి నారాయణ ద్వారా మళ్ళీ తిరిగి వస్తుందని ఇంట్లో అమృత తప్ప అందరూ ఆశ పడుతున్నారు. ఇంటికి వచ్చే చుట్టాలతో సహా. అమృతకి శారీరక గాయాలు తగ్గాయి … భర్త కి అవసరం లేని శరీరం, మనసుకి బరువుగా తోస్తోంది. ఇంట్లో అమృత అనే మనిషి ఉందని అందరూ మర్చిపోయి చాలాకాలం అయింది, కొంచం శుభ్రంగా ఉండే పనిమనిషి, అంతే … నారాయణ కి కోపం, విసుగు ఎక్కువయ్యాయి. పార్టీ కార్యాలయం పెట్టాడు. ఇంటికి ఇంకా రావటం మానేసాడు. అక్కడ ఆడా, మగా అందరూ రాత్రంతా ఉంటారట అమ్మా .. రమణ న్యూస్.

అమృతకి ఏదీ ఇష్టంగా అనిపించటం లేదు .. కడుపు లేని వేవిళ్ళు , పచ్చిదనం అంటే ఇవే .. అమృతకి దుఖం ఎక్కువై నవ్వు వస్తోంది. అమృత గొంతు వినబడిందంటే రమణ వచ్చిందన్నమాటే . గత సంవత్సరంగా ఇంట్లో ఉన్నవాళ్ళు, ఇంటికి వచ్చేవాళ్ళు, అందరూ ఎలక్షన్ల గురించే మాట్లాడుకుంటున్నారు. వోట్లు, జన సమీకరణ, ఎవరు ఏ ఎత్తులు వేస్తే ఎలా చిత్తు చేయాలో .. గొప్పలు వినీ వినీ చెవుల్లో హోరు మొదలైంది అమృతకి . అలానే ఏదో వింటోంది రమణ మాట్లాడుతుంటే..
హటాత్తుగా , పెరట్లోకి వచ్చాడు నారాయణ. వెనుక ఇంకెవరో ఒకబ్బాయి ఉన్నాడు. పార్టీ ఆఫీసులో ఏదో చేయించాలి , పెరట్లో ఉన్న పెద్ద కర్రలు పట్టుకుపో, అంటూ వచ్చాడు. సరిగ్గా అప్పుడే బట్టలు గుంజిన నీళ్ళు అతనిపై పడ్డాయి.

“ ఏమే వచ్చేటిది తెలీదా .. మాల లంజా .. గద్దిస్తూ అన్నాడు నారాయణ , రమణని .

‘”లేదయ్యా , పొరపాటైంది ..!” సంజాయిషీగా అంది రమణ.

అమృత ఉండబట్టలేకపోయింది- “అలా అంటావేంటి ? మధ్యలో కులం ప్రసక్తి దేనికి ? నీతో ఏదీ పొరపాటు అవదా..?” – నెమ్మదిగా చెప్తున్నాను అనుకుంటూనే అరిచింది .. !

ఆగాడు నారాయణ –“ మధ్యన నీకెందుకు .. నీ కులం మనిషనా..?” ఆ మాటలో వ్యంగ్యం తగలరాని చోట దెబ్బలా తగిలింది అమృతకి.

అర్ధం కాలేదు అమృతకి- ‘అదేంటి? ఆమె, నేనూ ఒకటేనా .. ?’ – ఊరుకోవాలి అనిపించలేదు ఆమెకి.

మళ్ళీ మెత్తటి వ్యంగ్యపు నవ్వు ఒకటి విసిరాడు నారాయణ- “ కాదు, మీరిద్దరూ ఒకటి కాదు… అది కులంలో పుట్టి, అందులోనే పెళ్ళాడి , అందులోనే చస్తాది… దానివల్ల నాకో నాలుగు వోట్లు అయినా వస్తాయి.. నీ వల్ల ఏంటి లాభం .. నాలుగు పోయిన కడుపులు … మాలదాని మొగుడనే బిరుదూనా ..??” – నారాయణ ఎప్పుడు వెళ్ళాడో తెలీదు .

ఒక్కసారి గాలి స్థంబించింది అమృతకి. అక్కడే ఉన్న అరుగు మీద కూర్చుంది. రమణ కళ్ళల్లోకి చూడాలని అనిపించలేదు. ఒక్కసారి దాహం వేసింది… ఎక్కిళ్ళు.. రమణ గ్లాసుతో నీళ్ళు తెచ్చింది. తల తిరుగుతున్నట్టుగా ఉంది అమ్రుతకి . త్వర త్వరగా మిగతా బట్టలు ఆరేస్తోంది రమణ.

నెమ్మదిగా అంది అమృత తో – ‘ఏంటో కులం కులం అంటారు గానీ… నా వరకూ రానే లేదమ్మా.. అవసరం అయినప్పుడు తప్ప నన్నెవరూ అంటుకోలేదు. వయసు పిలిచినప్పుడు తప్ప మావోడు కూడా ముట్టుకోలేదు. కులం లేకుండా కౌగలించుకోవటానికి పిల్లలు లేరు ఇంకా. అందుకే కులం నన్ను తాకలేదు కాబోసు..!”

గజిబిజి గాలి క్రమబద్ధం అయినట్టు.. నీళ్ళల్లో ఉక్కిరి బిక్కిరి అయిన ముఖం బయటకి పెట్టి ఊపిరి పీల్చినట్టు అనిపించింది అమృతకి. ఇక్కడ గాలి కులం కంపు కొడుతోంది. ఏ వాడ గాలి ఆ వాడ లోనే తిరగాలి కదా ..!

***

మరో ఆహ్లాదకరమైన సాయంత్రం. గేటు తీసుకొని వస్తున్న అమృతని అసహనంగా, కోపంగా చూసాడు నారాయాణ. అతని చుట్టూ ముగ్గురు ఉన్నారు, పార్టీ కుర్రాళ్ళు . “ ఎక్కడికి పోయావు? వారం రోజులుగా.. అసలే దగ్గరలో ఎలెక్షన్లు.. నీకసలు బుద్ధుందా .. ……” ఇంకేదో అనబోయి, చుట్టూ ఉన్నవాళ్ళని చూసి తమాయించుకున్నాడు.

“లోపలికి రా.. నీతో మాట్లాడాలి .. “ అమృత గొంతు లో ఉన్న ఏదో స్వరం అతన్ని ఆమె వెంట వెళ్ళేలా చేసింది .
లోపలికొస్తున్న ఇద్దర్నీ చూసి పార్వతీ, పడక్కుర్చీ లో నిద్ర పోతున్న నర్సిమ్మ ఒక్కసారి సర్దుకున్నట్టుగా అయారు. అమృత , నారాయణని లోనికి రానిచ్చి తలుపు వేయగానే గదిలో గాలి కూడా అలానే సర్దుకుంది. అమృతకి ఆ ఇంటికి వచ్చిన మొదటి రోజు గుర్తుకు వచ్చింది.

అమృత , నర్సిమ్మ పడక్కుర్చీ కి ఎదురుగా ఒక కుర్చీ లాక్కొని కూర్చుంది. పార్వతి చేయి అప్రయత్నంగా ఆమె నోటి మీదకి వెళ్ళింది. నారాయణకి భలే కోపం వచ్చింది – “ఏంటీ డ్రామా .. అసలే అక్కడ .. ఎలక్షన్ల లెక్కలు మారుతున్నాయని మేము తలగొట్టక చస్తుంటే.. ??’ అన్నాడు.

అమృత, తన చేతిలో కాగితాలు నారాయణకి ఇచ్చింది. ‘ఏంటి ఇవి ?”- అన్నాడు అసహనంగా .. !

అమృత నెమ్మదిగా చెప్పింది – అవి రెండు కవర్లు. ఒకటి సిటీ లో డాక్టర్ ఇచ్చిన రిపోర్ట్ , నేను తల్లిని అవటం కష్టం, పెళ్ళికి ముందు, తర్వాత నువ్వు చేయించిన అబార్షన్ల వల్ల నాకు ట్యూబ్స్ బ్లాకేజ్ ఉందని, తల్లిని కావటం ఇంచుమించు అసంభవం అని చెప్పిన రిపోర్ట్ . నేను నా ఫ్రెండ్ రాణి దగ్గర ఉండి, అన్ని టెస్ట్ లూ చేయించుకున్నాను ..!!

ఒక్క నిమిషం ఆగి – మళ్ళీ చెప్తోంది అమృత, ఆగి ఆగి వీచే గాలిలా .. మంద్రంగా ..

ఇక.. నీకు చాలా అవసరమైన రెండో కవరు, అమృత నారాయణ గౌడ్ అనబడే నన్ను ఈ పంచాయితీకి మీ పార్టీ తరపున అభ్యర్ధిగా నిలబెడుతూ ఇచ్చిన నామినేషన్ ఫారం. మిగతా ఫార్మాలిటీలు అన్నీ నేను పార్టీ ఆఫీసులో పూర్తి చేసాను. గడువులోగా సబ్మిట్ చేసేయండి. లేకపోతే మన కుటుంబం పరువు .. ఇజ్జత్ .. నర్సిమ్మ వైపు చూస్తూ నవ్వింది అమృత.

కూర్చున్న కుర్చీనే దబాయిస్తున్నట్టు కొట్టాడు నర్సిమ్మ. నీరసంగా ఉన్నా రాజుకుంటోంది స్వరం, ” ఏమే ..నువ్వు చెప్పబట్టంగనే టికెట్ ఈనికి గదేమన్నా నీ మామగారిల్లు అనుకొంటివా .. తక్వ బుద్దులసంటివే ..!” హూంకరించాడు
నిశ్శబ్దపు గాలి ఎందుకో అసహనంగా కదిలింది నలుగురి మధ్య . ఫోన్ రింగ్ అయింది , చిరాగ్గా చూసేడు నారాయణ .. ఫోన్ లో చేసేదెవరో వినగానే ఎలక్షన్ లో చేసే నమస్కారం లాంటి గౌరవం అలముకుంది ..!

” బాపూ .. పార్టీ ప్రెసిడెంట్ రాజన్న గారు ..! ” చెప్పాడు తండ్రితో ..

” గదేదో ..స్పీకర్ అంటివి కదా ఫోన్ల ..గది నొక్కరా .. ఈమె గారి రుబాబు ఏందో తెలుస్తాంది.. మూడు తరాల బట్టి పార్టీనే నమ్ముకొని ఉన్నం. మనకి కబురీయకుండా మార్చేనికి గదేమన్న వాని ఉంచుకున్న లంజనా ..?” – హూంకరించాడు నర్సిమ్మ వణికే చేతులతో నారాయణ స్పీకర్ ఆన్ చేసాడు.

“నారాయణా.. ఇది నీ తెలివి అయి ఉండదు ..భలే నచ్చారోయ్.. ఎలా అయినా మీ నాన్న మాస్టర్ కదా ..వూరికి .. అమ్మాయి వచ్చింది , అన్నీ చెప్పింది , అసలే లేడీ రిజర్వేషన్ లో అవుతుందేమో అని ఆలోచిస్తా తల బద్దలు కొట్టుకుంటా ఉంటె, ఒక దళిత మహిళకి టికెట్ ఇచ్చిన మొదటి పార్టీ మనదే అవుతుంది అక్కడ .. మనకి విన్ గారంటీ .. అన్నీ రెడీ చేస్తున్నాం , పంపిస్తాం .. మా అమృతమ్మ జాగ్రత్త .. నాన్నని అడిగానని చెప్పు.. కోడలి ద్వారా మళ్ళీ అధికారంలోకి వస్తున్నాడు ..ఇంకా అంతా నీదే , నీ పెళ్ళాం ప్రెసిడెంట్ అయితే చక్రం తిప్పేది నువ్వే కదయ్యా ..భలే చేసుకున్నావ్ పెళ్లి .. నచ్చావోయ్..పైకొస్తావు “- నారాయణని మాట్లాడనియ్యకుండా రాజన్న మాట్లాడిన మాటలతో, హోరు గాలి వచ్చి వెలసినట్టు అయింది వాతావరణం.

అప్పటికే  పార్వతి, నర్సిమ్మ నిలబడి ఉన్నారు .. నారాయణ బ్లాంక్ అయ్యాడు. ‘ నువ్వు ..ఇదేంటి ..ఇదెలా.. ?’
ఒకనాటి సాయంత్రపు మెత్తటి వ్యంగ్యం గుర్తొచ్చింది అమృత కి .. “ నాలుగు వోట్లు రావు అని చెప్పావు కదా .. నా కులం తో.. ఇప్పుడు అదే కులం , నీ కుటుంబం అడ్డు పెట్టుకొని ఈ పంచాయితీ నాలుగు వేల వోట్లు సంపాదించుకో .. ఇదే మాట చెప్పి, నా కులపోళ్ళ నీ కులపోళ్ళ వోట్ల బాధ్యత నీదే .. పార్టీ ఆఫీసు లో అదే చెప్పాను .. ఆ ఇంటి కోడల్ని .. సాధించుకునే కులంలో పుట్టినదాన్ని… నాకు టికెట్ ఇవ్వండి అని.. మా ఫ్రెండ్ రాణి కూడా అదే చెప్పింది .. చదువుకున్న అమ్మాయిలు, తక్కువ కులాల్లో లేరని అన్నారు కదా .. చూపిస్తున్నా .. మీ లెక్కలకు సరిపోయే అమ్మాయిని .. టికెట్ ఇవ్వండి అని .. నీ ఇంటి పేరు మీద, నా కులం లెక్క మీద ఇచ్చారు టికెట్ .. పండుగ చేసుకో .. ఇక అన్ని వోట్లు నీవే .. పదవి మాత్రం నాదే …” అమృత నెమ్మదిగా ఖచ్చితంగా చెప్పింది .. !

పార్వతి ఏదో మాట్లాడబోయి .. అమృత చూపు చూసి మానుకుంది.

అమృత చెప్తోంది.. తనకు తను చెప్పుకుంటున్నట్టుగా …” నాదీ అనే ఇల్లు, కుటుంబం కోసం నేను చాలా భరించాను నారాయణా.. పిల్లలంటే నాకు చాలా ఇష్టం.. నాకు లేని బాల్యాన్నీ…ఇంటినీ..కుటుంబాన్నీ ..వాళ్లకి ఇద్దామనుకున్నాను.. నువ్వు చెప్పినప్పుడల్లా మరో మాట మాట్లాడకుండా .. గర్భం ఖాళీ చేసుకున్నాను .. ఎందుకు అంటే .. నువ్వు తప్ప నాకు వేరే ఏదీ తెలియలేదు,వేరే ఇల్లు అంటే ఎక్కడికి వెళ్తాను అని భయపడేదాన్ని.. నువ్వు గుర్తు చేసేదాకా నా కులం , దాని ప్రాధాన్యం నాకు తెలియలేదు.. విచిత్రం ఏమిటంటే .. నీ ఇంట్లో నా కులం నప్పదు.. కానీ.. నాతో కాపురం చేయచ్చు.. తక్కువ జాతి పిల్లని, అనాధని పెళ్లి చేసుకున్నాననే ఉదారత ఫ్రీ గా దొరుకుతుంటే .. మొత్తం కుటుంబం అది ఆనందంగా మోస్తున్నట్టు అనుభవిస్తారు… ఇప్పడు నా వల్లే వచ్చిన ఈ పంచాయితీ గిరి కూడా అనుభవించు .. ! “

‘ అలా అని .. నేనేదో సాదిస్తున్నాను అనుకోకు.. నా గర్భం కాలటం.. ఏదో గుడిసెలు కాలిన సంఘటనా కాదు.. డబ్బులిచ్చి వదిలించుకోవటానికి .. నా నష్టానికి పరిహారం ఎలానూ ఇవ్వలేవు .. కానీ..నన్ను నేను బలపరచుకోవాలి అని నాకు అర్ధం అయింది. ఇక్కడ గాలి కూడా కులం కంపు కొడుతోంది. ఇవే వాడల్లో సందుల్లో తిరిగి తిరిగి అలా అన్ని వాడల మీదుగా తిరిగి రానీ. తరతరాల కంపు కొంచం తగ్గనీ. ఈ కుల పిచ్చి , భయం తగ్గాలంటే .. తక్కువ కులాల మహిళలకి సీట్లూ.. మీలాంటి ఎక్కువ కులాల పురుషులకి వోట్లు రాబట్టే పని అప్పచేప్తే ఎలా ఉంటుంది ..??” పెద్ద పెట్టున నవ్వింది అమృత.

అలా వెళ్లి దేవుడి వంటింట్లోని ఫ్రిజ్ లో మంచి నీళ్ళు తాగింది.

‘నీ కొడుకుతో కాపరానికీ, ఇంటెడు చాకిరీకి.. నీ గొప్పలు వినటానికీ పనికొచ్చిన ఈ మాలపిల్ల, మనవల్ని ఇవ్వటానికి పనికిరాలేదా అత్తమ్మా ..??”

అని తన గదిలోకి వెళ్లి తలుపేసుకుంది. గదిలో మిగిలిన ముగ్గురి మొహాలపై గాలి నాట్యం చేస్తోంది.. !

ఇంటి బయట కొత్తగా వేసిన తాటాకు పందిరి మీద సరిగ్గా ఇంకా కుదరని తాటాకులు రెప రెప లాడుడుతున్నాయి. అప్పటిదాకా ఉగ్గబట్టిన గాలి వీచటంవల్ల  కాబోసు బహుశా ..!

**** (*) ****

శ్రీనివాస్ వాసుదేవ్ గారి కవిత్వ సంపుటి, ఆకుపాట చదవటం ఇప్పుడే పూర్తి చేసాను. ఒక వర్షగోళం ఆహ్లాదంగా తాకి, నిర్ప్లిప్తంగా ఆవిరయ్యే క్షణంలో, ఒక అందమైన పాట, ఏకాంతం నుండి మార్మిక లోకంలోకి వెళ్ళే ప్రయాణంలో, అందీ అందని అనుభూతికి ఏదో ఫత్వా విధించినట్లు.. అక్షరం తాలూకు నిట్టూర్పు కూడా అందమైనదే సుమా.. అదీ సున్నితత్వ’మో, మార్మికత్వమో, మానవత్వమూ నింపుకున్న కవి కలల గళంలో నుంచి జాలువారితే ..!! మనః తొలకరి ఆకుపాట అనే చెప్పాలి.

కవి మాటల్లో చెప్పాలంటే, “అది ఆర్టా, హార్టా అని నిలదీస్తే మాత్రం, వొళ్ళంతా విచ్చుకున్న ఆకాశ గోడలపై, గుండెని ఆరబెట్టినవే నని చెప్పుకుంటాం ..” ఎంత నిజం కదూ.. ఈ కవితల్లో, ఒక జోగిని వ్యధ ఉంది, ఆకాశమంత ఆవేశంతో పాడనివ్వని కోకిలల ఆర్తనాదపు సంగీతమూ ఉంది . ఖ్మెర్ రోజ్ క్రూరత్వంపై ఆర్ధ్ద్రతా ఉంది …మార్మిక దేహాల మౌన రోదనా ఉంది ..కాలానికి అందని ఒక ఆకుపాట కూడా ఉంది ..!

కవిగా శ్రీనివాస్ గారి కవిత్వ విస్తృతి నాకెంతో సంతోషం కలిగించే విషయం … సరదా పంకిణీ పంక్తులనే కాదు, అమ్మతో శిధిల గుడిమెట్ల సంచికలనీ అంత అలవోకగా అవిష్కరించగలరు . కవిగా, రచయితగా, అధ్యాపకునిగా , విదేశాల్లో చాలాకాలం పని చేయటం , ప్రవాసంలో మనగలిగినా , మరచిపోతున్న ఎన్నో పదాల ప్రయోగం శ్రీనివాస్ వాసుదేవ్ కవిత్వం ప్రత్యేకత . ఉదాహరణ – “ రవీ కౌముదుల జుగల్బందీ విన్యాసానికి , నీ జమిలి నేత్రాలు వేదికయ్యాయనుకుంటా ..”

“ నీ కోసమేం చెప్పలేకపోతున్నానని మనసు చివుక్కుమన్నపుడల్లా .. గుండె చుట్టూ నీహార నివురు “

“ నగ్నత్వం ఎంత బావుంటుందనీ నిజాయితీలా … నీ కవితల్లా “

“ ఆ గతకాలపు కుప్పలోంచి .. ఏ ఫీనిక్స్ లేస్తుందో నీ ప్రేమని చూపిస్తూ

‘ కొన్ని క్షణాలకి మాటలుంటేనా అని [...]]]>

శ్రీనివాస్ వాసుదేవ్ గారి కవిత్వ సంపుటి, ఆకుపాట చదవటం ఇప్పుడే పూర్తి చేసాను. ఒక వర్షగోళం ఆహ్లాదంగా తాకి, నిర్ప్లిప్తంగా ఆవిరయ్యే క్షణంలో, ఒక అందమైన పాట, ఏకాంతం నుండి మార్మిక లోకంలోకి వెళ్ళే ప్రయాణంలో, అందీ అందని అనుభూతికి ఏదో ఫత్వా విధించినట్లు.. అక్షరం తాలూకు నిట్టూర్పు కూడా అందమైనదే సుమా.. అదీ సున్నితత్వ’మో, మార్మికత్వమో, మానవత్వమూ నింపుకున్న కవి కలల గళంలో నుంచి జాలువారితే ..!! మనః తొలకరి ఆకుపాట అనే చెప్పాలి.

కవి మాటల్లో చెప్పాలంటే, “అది ఆర్టా, హార్టా అని నిలదీస్తే మాత్రం, వొళ్ళంతా విచ్చుకున్న ఆకాశ గోడలపై, గుండెని ఆరబెట్టినవే నని చెప్పుకుంటాం ..” ఎంత నిజం కదూ.. ఈ కవితల్లో, ఒక జోగిని వ్యధ ఉంది, ఆకాశమంత ఆవేశంతో పాడనివ్వని కోకిలల ఆర్తనాదపు సంగీతమూ ఉంది . ఖ్మెర్ రోజ్ క్రూరత్వంపై ఆర్ధ్ద్రతా ఉంది …మార్మిక దేహాల మౌన రోదనా ఉంది ..కాలానికి అందని ఒక ఆకుపాట కూడా ఉంది ..!

కవిగా శ్రీనివాస్ గారి కవిత్వ విస్తృతి నాకెంతో సంతోషం కలిగించే విషయం … సరదా పంకిణీ పంక్తులనే కాదు, అమ్మతో శిధిల గుడిమెట్ల సంచికలనీ అంత అలవోకగా అవిష్కరించగలరు . కవిగా, రచయితగా, అధ్యాపకునిగా , విదేశాల్లో చాలాకాలం పని చేయటం , ప్రవాసంలో మనగలిగినా , మరచిపోతున్న ఎన్నో పదాల ప్రయోగం శ్రీనివాస్ వాసుదేవ్ కవిత్వం ప్రత్యేకత . ఉదాహరణ – “ రవీ కౌముదుల జుగల్బందీ విన్యాసానికి , నీ జమిలి నేత్రాలు వేదికయ్యాయనుకుంటా ..”

“ నీ కోసమేం చెప్పలేకపోతున్నానని మనసు చివుక్కుమన్నపుడల్లా .. గుండె చుట్టూ నీహార నివురు “

“ నగ్నత్వం ఎంత బావుంటుందనీ నిజాయితీలా … నీ కవితల్లా “

“ ఆ గతకాలపు కుప్పలోంచి .. ఏ ఫీనిక్స్ లేస్తుందో నీ ప్రేమని చూపిస్తూ

‘ కొన్ని క్షణాలకి మాటలుంటేనా అని అనుకోని క్షణముండదా? … ?”

“ నేను నీచుట్టూ ఉంటాననే నీ ప్రేమ .. వో అద్భుత సున్నా .. నిహిలిజాన్ని నువ్వూ వొప్పుకుంటావుగా ..”

“ గాజుపూల బోత్తాములతో.. వెన్నెలని తొడుక్కున్న సూర్యుడిలా “ అంటూ ట్రాన్స్ జెండర్ వ్యక్తిని వర్ణించటం ..నాకెంతో ఇష్టమైన పద ప్రయోగం ..!!

మూడు భాషల పదాలు ఈ సంపుటిలో అలవోకగా , వొద్దికగా .. సన్నజాజుల మిస్చీఫ్ అంత మధురంగా వచ్చి వెళ్తుంటాయి, అంతే కాకుండా ..సామాజికంగా కవి అనుభూతించిన కొన్ని, సాంఘిక జాడ్యాల మీద ఎక్కుపెట్టిన ఒక బాణం లాంటి పద్యం .. ది ..షో.. మరో ఇష్తమైన కవిత .. ఛాయా గీత్.. ఇలా చెప్పుకుంటూ పోతే ప్రతీ కవిత తెలీని మౌనంలోకి , అంతర్మధనంలోకి మనల్ని బదలాయించటమే మంచి కవిత్వ లక్షణమైతే , ఇది నిస్సందేహంగా మంచి కవిత్వం .

ఎక్కువగా దొర్లే కాఫ్కాలూ, హార్న్ బిల్ , పర్గేషన్ లాంటి పదాలు కొంచం తెలీని ఇబ్బంది పెడతాయి , మామూలు చదువరికి .. ఒక సింఫనీ అర్ధమవటం నిజానికి ఉటోపియా కాదు … మదిని దాగిన ఉటోపియాలకు వేదిక , కవిత్వం కాక మరొకటి ఉంటుందా ?
ఈ తెలుగు ఇంగ్లీషుల జుగల్బందీ లో .. చీర కుచ్చెళ్లపై అంచులా .. అక్కడక్కడా హిందీ కూడా మెరవటం .. ఒక అందమైన తన్హాయీ కావటం బీతొవెన్ సంగీతానికి సితార నాదం తోడవటం లాంటిదే ..!!

జే వీ పబ్లిషర్స్ ద్వారా ఈ పుస్తకం ప్రచురితం… ప్రతులకు శ్రీనివాస్ వాసుదేవ్ గారిని గానీ, జ్యోతి వలబోజు గారిని గానీ సంప్రదించాలి ..!!

చివరగా .. కవి మాటల్లో చెప్పాలంటే .. ఏ వాక్యమూ మరణించదు… ఏ భావమూ అక్షరానికి అందకుండా తటపటాయించదు.. కావలసిందల్లా .. పరిణితి, తనలోని మనిషిని సున్నితంగా ఆవిష్కరించటం .. అంతే ..!!

ఎందుకొస్తారు ఎవరైనా .. ఆకాంక్షలని అదిమిపెట్టి, జీవితానికి స్తేపిల్ గా గడిపేస్తున్న, వ్యగ్ర మోహ ప్రపంచంలోకి , అనుభూతులని తాకట్టు పెట్టి , ఎంత సంతోషంగా ఉన్నామో అని , దుఃఖంగా మురుసుకునే ముసిరిన మనసుల్లోకి .. ఎందుకు రావాలి ఎవరైనా .. నీ జ్ఞాపకాల నీడల్లో సేదదీరుతూ.. అనుభూతుల్లో నాని , నాని చిరునవ్వుగా కన్నా మేలాంకలిక్ గా మారిన నీ దగ్గుత్తికని నువ్వంత ప్రేమిస్తున్నప్పుడు .. చోటులేని తనంతో ఉక్కిరిబిక్కిరి అవరా .. జ్ఞాపకాలు అవమేమో అని బెంగేట్టుకుంటున్న నీ ప్రస్తుత శకలాలు ..? ఎవరో ఆపే ఉంటారు.. కన్నీరు తోనో, నిస్సహాయత తోనో, కరుణ తోనో… ఇవేవీ కాకుండా ..విడిచిన బట్టల్లా మరచిపోయే మొహంతోనో.. స్వైరత్వం మరణం కన్నా మహాపాపమనే సాంప్రదాయవాదం తోనో.. విషయం ఏదన్నా .. ఆగటం ఖాయం.. నువ్వు రావన్న వార్త మాత్రమే నా వచనానికి వర్తమానం అన్నది కూడా నిశ్చయం .. జ్ఞాపకం కాలేని తెలివైన ప్రియతమా .. నేనిప్పుడు జ్ఞాపకాలు లేని మనిషిని.. విరహాన్ని విరజాజి మల్లే అనుభవించే అస్కలిత రాధను .. నీ ఆభద్రతని మోసే కుబ్జని కానందుకు.. మాసిన జ్ఞాపకాల మంగళ స్నానం చేసినంత సంతోషం .. నీ భవిష్యత్ భయాల అష్టావక్రాలు మోయనందుకు నా మనసు ఉల్లాస విశుద్ధం పంజరమే ఒక ప్రపంచం… చిన్ని పిట్టా.. ఎగరటమే స్వేచ్ఛ కాదు ..!! –సాయి పద్మ
కహా సే ఆయీ బదరా?
నిత్యం వడివడిగా విచ్చుకొనే ముడుచుకొనే మొహాల రంగుల్లో , నువ్వేక్కడున్నావో, నాకు తెలియలేదు. ఉన్నది నువ్వో కాదో కూడా అర్ధం కాలేదు. ఇంత సంఘర్షణ అవసరమా, వెలి అయినా , వెలితి లేకుండా బ్రతికేస్తున్నా కదా అనుకున్నా ఒకసారి…!
సమాజపు శబ్దాలకి , కవిత్వపు ఇయర్ ప్లగ్స్ పెట్టి, అప్రాప్తాలనీ, అవ్యక్తాలనీ తలచుకుంటూ , ఆనందంగానే ఉన్నానుగా అనుకున్నా [...]]]> రైనా బీతి జాయే …!!

ఎందుకొస్తారు ఎవరైనా .. ఆకాంక్షలని అదిమిపెట్టి, జీవితానికి స్తేపిల్ గా గడిపేస్తున్న, వ్యగ్ర మోహ ప్రపంచంలోకి , అనుభూతులని తాకట్టు పెట్టి , ఎంత సంతోషంగా ఉన్నామో అని , దుఃఖంగా మురుసుకునే ముసిరిన మనసుల్లోకి .. ఎందుకు రావాలి ఎవరైనా .. నీ జ్ఞాపకాల నీడల్లో సేదదీరుతూ.. అనుభూతుల్లో నాని , నాని చిరునవ్వుగా కన్నా మేలాంకలిక్ గా మారిన నీ దగ్గుత్తికని నువ్వంత ప్రేమిస్తున్నప్పుడు .. చోటులేని తనంతో ఉక్కిరిబిక్కిరి అవరా .. జ్ఞాపకాలు అవమేమో అని బెంగేట్టుకుంటున్న నీ ప్రస్తుత శకలాలు ..? ఎవరో ఆపే ఉంటారు.. కన్నీరు తోనో, నిస్సహాయత తోనో, కరుణ తోనో… ఇవేవీ కాకుండా ..విడిచిన బట్టల్లా మరచిపోయే మొహంతోనో.. స్వైరత్వం మరణం కన్నా మహాపాపమనే సాంప్రదాయవాదం తోనో.. విషయం ఏదన్నా .. ఆగటం ఖాయం.. నువ్వు రావన్న వార్త మాత్రమే నా వచనానికి వర్తమానం అన్నది కూడా నిశ్చయం .. జ్ఞాపకం కాలేని తెలివైన ప్రియతమా .. నేనిప్పుడు జ్ఞాపకాలు లేని మనిషిని.. విరహాన్ని విరజాజి మల్లే అనుభవించే అస్కలిత రాధను .. నీ ఆభద్రతని మోసే కుబ్జని కానందుకు.. మాసిన జ్ఞాపకాల మంగళ స్నానం చేసినంత సంతోషం .. నీ భవిష్యత్ భయాల అష్టావక్రాలు మోయనందుకు నా మనసు ఉల్లాస విశుద్ధం పంజరమే ఒక ప్రపంచం… చిన్ని పిట్టా.. ఎగరటమే స్వేచ్ఛ కాదు ..!! –సాయి పద్మ
కహా సే ఆయీ బదరా?
నిత్యం వడివడిగా విచ్చుకొనే ముడుచుకొనే మొహాల రంగుల్లో , నువ్వేక్కడున్నావో, నాకు తెలియలేదు. ఉన్నది నువ్వో కాదో కూడా అర్ధం కాలేదు. ఇంత సంఘర్షణ అవసరమా, వెలి అయినా , వెలితి లేకుండా బ్రతికేస్తున్నా కదా అనుకున్నా ఒకసారి…!
సమాజపు శబ్దాలకి , కవిత్వపు ఇయర్ ప్లగ్స్ పెట్టి, అప్రాప్తాలనీ, అవ్యక్తాలనీ తలచుకుంటూ , ఆనందంగానే ఉన్నానుగా అనుకున్నా మరోసారి ..!
ఇంకేదో ఉందని రాలిన గుల్మొహర్ గుత్తుల దగ్గర్నుంచీ, కనపడే ముళ్ళతో కనబడి, చిదిమితే కన్నీరెట్టుకొనే కలబంద దాకా చెప్పింది. కహా సే ఆయీ బదరా.. ఈ పాట విన్నప్పుడల్లా వచ్చే దుఖమూ చెప్పింది.
చెప్పినదాన్ని వినటం, రెక్కలున్నాయని ఎగరటం తెలియని దాన్ని కనుక ఇక్కడే , ఇలాగే కూలబడ్డాను. మహా మొహానికి మోకాలడ్డుతూ..!
ప్రపంచమో పంజరం.. చిన్ని పిట్టా .. దాటి ఎచటికి ఎగిరేవు ?

March 27, 2014 1:00 AM
(జయభేరి మొదటి భాగం – కవిత 5)

దేహ ఉగాది

నిత్యం ఉగాది శరీరంలోనే ఉంది..
వగరు స్పర్శల వొణికే కొత్తదనం,
నమూనా మూసల్లో నలిగే చేదుదనం
ప్రియాన్వితంలో వొదిగే తియ్యదనం
నిష్టూర స్పర్శల పుల్లదనం
మమ’ అనుకోని తడిలేని గొడ్డు కారం
చెమరింతల అమరికలో అలవాటైన ఉప్పదనం
మళ్ళీ వచ్చి కలవరపెదతావెందుకు ఉగాదమ్మా
దేహమో రణరంగాల ఉగాది పచ్చడీ,
మనసో , విడదీయని తోరణాల పచ్చని జ్ఞాపకం అయినపుడు..!!

March 21, 2014 12:21 PM
(జయభేరి మొదటి భాగం – కవిత 6)

రేపటి తరానికి.. -స్వాతీ శ్రీపాద

రైనా బీతి జాయే …!! – సాయి పద్మ

ఈ ఒక్క రాత్రి గడవనీ -రామినేని తులసి

దేహ ఉగాది -సాయి పద్మ

ప్రవాస కోకిల – నాగరాజు రామస్వామి

ఎన్నెన్ని వసంతాలో.. ఇంకెన్నెన్ని అందాలో… -క్రాంతికుమార్ మలినేని

వసంతుడొస్తాడు…తెల్లారగనే! -శ్రీనివాస్ వాసుదేవ్

అమ్మలు – నిషిగంధ

రంజకం (అష్ట పది) – ఎలనాగ

కవిత్వం ఎప్పుడూ ఒక ధార, ఒక ప్రవాహం. అనుభవం నుండి అనుభూతికి, సంఘటన నుండి సంస్పందనలోకి, మాట నుండి మనసుకి, మనసునుండి తిరిగి మనిషిలోకి నిర్విరామంగా నడుస్తూ, తాకుతూ, తడుపుతూ, తట్టి లేపుతూ కలుపుకుంటూ పోయే నిరంతర వాహిని కవిత్వం. కవిత్వం లోని ఈ స్వభావాన్ని అర్థం చేసుకుంటూ, అన్వయించుకుంటూ..

ఒక చిన్న ప్రయోగం చేద్దామా? గొలుసు కవితలు రాద్దామా?
ఎక్కడిదైనా ఏదైనా ఒక కవితలోని ఒక వాక్యాన్ని తీసుకుని దాంతో మొదలెట్టి ఎవరైనా ఇక్కడ ఒక కవితను రాయండి. ఆ కవితలోని ఒక వాక్యంతో మరొకరు మరో కవిత… ఇలా ఒక భావం నుండి మరో భావం, ఒక వ్యక్తీకరణనుండి మరో శైలి…

అలా వెళ్తూ వెళ్తూ ఎలాటి మార్పులొస్తాయో, ఏ కొత్త రూపాలు ఏర్పడతాయో!

మొదటి కవిత ఎవరు రాస్తున్నారు మరి?

ఇప్పుడు కావలసినది -స్వాతీ శ్రీపాద

1
ఆగిపోయినది కాలం అనుకుంటాము
కాదు
ఎక్కడి అట్టడుగు అనుభూతులలోతుల్లోనో పాతుకు పోయిన క్షణానికి
చూపుల తాళ్ళతో మనను మనమే కట్టేసుకుంటాము
పెనుగులాడి పెనుగులాడి ఊడిరాని తలపులచుట్టూ
తిరుగుతూ పోయే గుడ్డి గానుగెద్దులమవుతాము
కాలం కదులు తూనే ఉంటుంది
ఆగని చక్రాలు అమర్చుకున్న యంత్రమై
కాలం సాగుతూనే ఉంటుంది
ఆపలేని ,అడ్డం లేని నదీ ప్రవాహపు ధారలా…

2.
ఉదయపు నీరెండ పలకరింతలు అద్దు కున్న మొహం మీద
ఉండీ ఉండీ మసకలు బారే మబ్బుల గుంపులు
రాలి పడిపోతున్న నీడల మెరుపుల్లో
తొంగి చూస్తూ వెలసిపోతున్న వెలవెలలు
అసహనంగా ఊపిరాడని ఉక్కపోతలో
ఒక చల్లని మాట వీవన కోసం
బీటలు వారిని భూమి పగుళ్ళలా
లోలోపల ఒక నిలువు పగులు

౩.
ఎవరిచుట్టూ వారు మౌనాన్ని కప్పేసుకు
శీతస్వాపన [...]]]> గొలుసు కవితలు

కవిత్వం ఎప్పుడూ ఒక ధార, ఒక ప్రవాహం. అనుభవం నుండి అనుభూతికి, సంఘటన నుండి సంస్పందనలోకి, మాట నుండి మనసుకి, మనసునుండి తిరిగి మనిషిలోకి నిర్విరామంగా నడుస్తూ, తాకుతూ, తడుపుతూ, తట్టి లేపుతూ కలుపుకుంటూ పోయే నిరంతర వాహిని కవిత్వం. కవిత్వం లోని ఈ స్వభావాన్ని అర్థం చేసుకుంటూ, అన్వయించుకుంటూ..

ఒక చిన్న ప్రయోగం చేద్దామా? గొలుసు కవితలు రాద్దామా?
ఎక్కడిదైనా ఏదైనా ఒక కవితలోని ఒక వాక్యాన్ని తీసుకుని దాంతో మొదలెట్టి ఎవరైనా ఇక్కడ ఒక కవితను రాయండి. ఆ కవితలోని ఒక వాక్యంతో మరొకరు మరో కవిత… ఇలా ఒక భావం నుండి మరో భావం, ఒక వ్యక్తీకరణనుండి మరో శైలి…

అలా వెళ్తూ వెళ్తూ ఎలాటి మార్పులొస్తాయో, ఏ కొత్త రూపాలు ఏర్పడతాయో!

మొదటి కవిత ఎవరు రాస్తున్నారు మరి?

ఇప్పుడు కావలసినది -స్వాతీ శ్రీపాద

1
ఆగిపోయినది కాలం అనుకుంటాము
కాదు
ఎక్కడి అట్టడుగు అనుభూతులలోతుల్లోనో పాతుకు పోయిన క్షణానికి
చూపుల తాళ్ళతో మనను మనమే కట్టేసుకుంటాము
పెనుగులాడి పెనుగులాడి ఊడిరాని తలపులచుట్టూ
తిరుగుతూ పోయే గుడ్డి గానుగెద్దులమవుతాము
కాలం కదులు తూనే ఉంటుంది
ఆగని చక్రాలు అమర్చుకున్న యంత్రమై
కాలం సాగుతూనే ఉంటుంది
ఆపలేని ,అడ్డం లేని నదీ ప్రవాహపు ధారలా…

2.
ఉదయపు నీరెండ పలకరింతలు అద్దు కున్న మొహం మీద
ఉండీ ఉండీ మసకలు బారే మబ్బుల గుంపులు
రాలి పడిపోతున్న నీడల మెరుపుల్లో
తొంగి చూస్తూ వెలసిపోతున్న వెలవెలలు
అసహనంగా ఊపిరాడని ఉక్కపోతలో
ఒక చల్లని మాట వీవన కోసం
బీటలు వారిని భూమి పగుళ్ళలా
లోలోపల ఒక నిలువు పగులు

౩.
ఎవరిచుట్టూ వారు మౌనాన్ని కప్పేసుకు
శీతస్వాపన సుప్తావస్తలోకి జారుకుని
ఎప్పటికో రూపవిక్రయ విధాన ధ్యానంలో
కలల తెరలు దించుకు
పరిమళాలూ పట్టు పరుపులూ స్వప్నిమ్చే క్షణాలు
చిత్రి౦చుకుంటూ
కాలం కాళ్ళకు సంకెళ్ళు వేసామనుకుంటారు

4
ఎందుకిలా సమయాన్ని గాలి బుడగల్లా ఊదిపారేస్తూ
ఈ పిల్లతనపు చేష్టలు
తెరమీద కురిసిన వానవెల్లువలో
ఎందుకలా పరవశాల మయసభలో తత్తరపాటు
తెలుసు కదా
మనకు తెలియదు ఏది మిధ్యో ఏది విద్యో?
కాలం సంగతి మనకెందుకు
మనను మనం బతికి౦చు కోడం ముఖ్యం కదా
మనకు మనం వేసుకునే శృంఖలాలు విడగోట్టుకోడం
అదికడా ఇప్పుడు కావలసినది.

మానస చామర్తి

కాలం సంగతి మనకెందుకు,
ఇలా రా – ఈ ఏటిఒడ్డు వైపు.
గులకరాళ్ళ చప్పుడొకటి అడవి గుండెల్లో
ఎన్నడూ వినని అడవి పాట ఏటి గొంతులో
వింటున్నావా?
అహ, చెవులు రిక్కిస్తే వినపడవ్.

ఎందుకు పదే పదే తలెత్తి చూస్తావ్,
సూరీడేమైనా చెప్తాడనా?
కాలం సంగతి వదిలెయ్ -
ఈ లేచివుర్ల వయసెంతో
వీచేగాలి బలమెంతో
వానచుక్క ఎందాకా ఇంకిందో
చెప్పగలవా?
అహ – సూత్రాలకు దొరకవ్.

కాసేపాగగలవా?
పరిమళపు తుఫాను మొదలవుతుంది
ఆకాశానికి కలువపూలకీ వంతెన వేస్తారెవరో
చందనం చల్లి లోకాన్ని చల్లబరుస్తారెవరో

ఇప్పుడంటే ఇలా భయపడుతున్నావ్ కానీ,
నీ గుప్పిట్లోని నా చేతిని మళ్ళీ మళ్ళీ చూస్తున్నావ్ కానీ,
అడవి దారి అర్థం కాక దిక్కులు చూస్తూ
కాలం నిను వదిలేస్తుందని దిగులుపడుతున్నావ్ కానీ,

నీ భయాల్తో, సంశయాల్తో
నిద్రపట్టక నీలాకాశంలోకి చూసినప్పుడు,
నీకూ తెలుస్తుంది,
చీకట్లో మిణుకుమిణుకుమనే వెలుగొకటి ఉంటుందని
ఆశ గట్టిదైతే ఆకాశమంతా నీ చూపుల్లో ఒదుగుతుందనీ.

అడవి దారి – అడవి పాట – అడవి చూపు
రహస్యాలన్నీ ఒక్క రాత్రిలో అర్థమయ్యాక,
రేపిక నువ్వే అంటావ్ చూడూ,
“కాలంతో మనకేం పని”

వదల్లేక-వదల్లేక -స్వాతికుమారి బండ్లమూడి

ఆకాశానికీ కలువపూలకీ వంతెన వేస్తారెవరో
నేలని నిచ్చెనగా గాలిగోడల ఆసరాగా నిలబెట్టి-
అనుకునేలోపే అంతా ఐపోతుంది
మబ్బుల చెరువు- పువ్వుల ఆకాశం
మిగిలిపోయిన కొన్ని మాటలు.

నలుపు తెలుపుల నీడలో నడిచిపోతారెవరో
అరికాళ్ల అద్దాలు అరిగిపోయేదాకా
తోవలో గులకరాళ్ళు పగిలిపోకుండా
తన అడుగులకింద తానే నలిగిపోకుండా

వీడ్కోలు వలయాల్లో పెనుగులాడతారెవరో
వెళ్లలేక పోవడాన్ని ఆపలేక పోవడంలో
వీల్లేక పోవడాన్ని వదల్లేకపోవడంలో
వేళ్లమధ్య వేళ్లలా బిగించుకుని
ఊపిరితో దాహం తీర్చుకుంటూ
నీతోనే ఉండిపోతారెవరో…

ఎప్పటికో -క్రాంతికుమార్ మలినేని

అనుకునేలోపే అంతా అయిపోయింది
బడబడమంటూ ఉరిమేసి
జలజలమంటూ రాల్చేసి
మేఘాల గుంపు ఎటో వెళ్ళిపోయింది
కావలి వాడిని తప్పుకెళ్ళిన మంద వెళ్ళినట్టు

ఆకాశం నిండుదనమంతా
నేలతడి నింపుకుంది
యుద్ధమాపిన గాలి
మళ్ళీ గుసగుసలేవో మొదలెట్టింది

ఒళ్ళు విదిలించుకుంటూ
పిట్టల జంట
ముత్యాలు కాని ముత్యాలని మోస్తూ
ఆకూ పువ్వు

నన్ను చూసి నవ్వుతున్నాయనిపిస్తుంది.

చీకటిని ఎదిరించి అలిసిపోయి
మసిబారిన బుడ్డి దీపం

బార్లా తెరుచుకుని
వేచి చూసే వీధి గుమ్మం

రెప్పవేయడం మర్చిఫోయిన
నా కనులు

మాత్రమే సాక్ష్యాలు నా నిరీక్షణకి

నీ జతలొ వానలో తడవాలన్న
ఆశ ఆశగానే ఉండి పోయింది
ఈ సారీ ఎప్పటిలానే
గుండె నిండుగా భారంగా

ఆకాశం బరువు దించింది
నేల పైనా?
నా గుండె పైనా?

నేనిలాగే – రవి వీరెల్లి

ఎడమచేత్తో “ఆకాశం బరువు దించి”
కుడిచేతి చూపుడువేలు మీద భూమిని గిరగిరా తిప్పుతూ
నువ్వలా మౌనంగా వెళ్తుంటావే
తరిగి చూడని నదిలా
పాలిచ్చి మరిపించి వెళ్ళిన తల్లిలా.

నీ మౌనం విస్తీర్ణం కొలవడానికే అనుకుంటా
విశ్వంలోని గ్రహాలన్నీ ఇంకా అలా హడావిడిగా తిరుగుతూనే ఉన్నాయి.

ఇవన్నేవీ పట్టకుండా
నువ్వలాగే వెళ్తుంటావు.

నేనిలాగే
నాలో నేనే మొలకెత్తి
వసంతాన్నై పూసి
గ్రీష్మాన్నై తపించి
శిశిరాన్నై రాలి
వెలుగుతూ ఆరుతూ
పదానికి పదానికి మధ్య ఋతువులా కరిగిపోతూ..

నా ప్రపంచానికి
క్షణానికో సరికొత్త పొలిమేరై పుట్టే
నీ పాదముద్రలేరుకుంటూ..

నేనిలాగే!

అవినేని భాస్కర్

ఎప్పటికీ నీతోనే ఉండిపోతారెవరో
ఆ నమ్మకమే ఈ వీడ్కోలుకి పునాదయ్యింది
సెలయేరుల పాటలతో గువ్వల కువకువలతో
ఎడతెగని సంగీతాలతో విభిన్న శబ్దాలతో
అలకల అలికిళ్ళతో చేరవేసిన చుంబనాలతో
తీరిన మన ప్రణయపు ఆకలికి
కాలం మౌనాన్ని వడ్డించెళ్ళింది
సిగ్గుల కాంతిలో చిరునవ్వుల వెలుగులో
కవ్వింతల మెరుపులో కళ్ళ దీపాలలో
గోళ్ళు గుచ్చుకున్న రక్తపు ఎరుపులో
రాత్రుళ్ళని వెలిగించుకు సాగిన
మన ప్రణయపు ప్రయాణంలో
కాలం కారు చీకటి నింపెళ్ళింది

విడివిడిగా సాగిన పొడిపొడి నడకలు
ఒకరినొకరు కలుసుకోగానే
వడివడిగా చేరువయ్యాము
ఏకాంతంలో ఇద్దరం ఒక్కరయ్యాము
ఒక్క గుండెచప్పుడుతో రెండు తనువులు
ఒక్క నిద్రతో నాలుగు కళ్ళు

కాలానికి కన్ను కుట్టింది…
ఒక్క అనామక ప్రవేశం,
ఒక్క అపార్థం -
జంటలో ఒంటరితనం
కౌగిట్లో దూరం
బాగానే ఉన్నట్టు ఆహార్యం
పైకి శ్మశాన నిశబ్ధం; లోలోపల చెరో కురుక్షేత్రం
బయటపడి ప్రశ్నించుకోనివ్వని సంస్కారపు ముసుగు
రాయభారానికీ, రాజీకీ అడ్డుపడుతూ…
అందుకే.. అందుకే..
ఎప్పటికీ నీతోనే ఉండిపోతారెవరో
ఆ నమ్మకమే ఈ వీడ్కోలుకి పునాదయ్యింది!

పైకి శ్మశాన నిశబ్ధం; లోలోపల చెరో కురుక్షేత్రం – సాయి పద్మ

ఎవరి జంటరి తనం వారిదే
ఎవరి వంటరి తనమూ వారిదే
వత్తిగిల్లిన జ్ఞాపకాల కనుసన్నల్లో
నడిచే జీవితాల పనోరమా
ఉవ్వెత్తున ఉరికిన వలపు జలపాతాల్ని
దిండు గలీబుల కన్నీటి ఉప్పునూతుల్లో
మునకలేసినా..
నిజమే, ఇక్కడంతా వ్యక్తిగతం
మనసు తప్ప మిగతా అంతా పరాయితనం
హృదయమెక్కడున్నది అంటూ నిత్యం జపించే మంత్రం
హరివిల్లులకి కూడా హద్దులు నిర్ణయించేటంత వదరుతనం
సహజాతాలని తూనిక కొలతల్లో ఇరికించేటంత భావుకత్వం
పైకి శ్మశాన నిశ్శబ్దం ; లోలోపల చెరో కురుక్షేత్రం

కవి మిత్రులకు నమస్కారం!

వాకిలి ఆహ్వానాన్ని మన్నించి జయభేరి కవి సమ్మేళనంలో చేరిన కవులందరికీ స్వాగతం.

అదాటున ఎదో గుర్తొచ్చి నవ్వుకుంటాం. కొన్నిటిని గుర్తుతెచ్చుకునీ మరీ ఏడుస్తాం. ఏమిస్తుందని ఒక జ్ఞాపకాన్ని పురిటి నొప్పులుపడుతూ మళ్ళీ మళ్ళీ కంటాం? బాధ, సంతోషం, ఒక వ్యక్తావ్యక్త ప్రేలాపన? అసలు ఎందుకు ఆలోచిస్తాం? ఈ ఆలోచనా గాలానికి ఎప్పుడూ పాత జ్ఞాపకాలే ఎందుకు చిక్కుకుంటాయి? ఎందుకు అనుభూతుల్లోకి వెళ్లి కావాలనే తప్పిపోతుంటాం? అసలు ఎందుకు ఆలోచిస్తాం అన్నదానికి సమాధానం దొరికితే, ఆ సమాధానమే “కవిత్వం నాకేమిస్తోంది?” అనే ప్రశ్నకు సమాధానం అవుతుందా?

అసలు కవిత్వం నాకేమిస్తోంది? నేను కవిత్వం ఎందుకు రాస్తున్నా? తెలియని ప్రపంచపు లోతుల్ని కనుక్కోవడం కోసమా, లేక, నాలో నాకు తెలియని లోతుల్ని కనుక్కోవడం కోసమా? ఎవరికోసం ఈ కనుక్కోవడాలూ, గుర్తు తెచ్చుకుని వెక్కి వెక్కి ఏడ్వడాలు? అత్యంత సంక్లిష్టమైన అనుభూతులను పలవరించడం ఎవరికోసం? కవిత్వం నాకు సంతోషాన్నిస్తుందా లేక దుఃఖం మిగులుస్తుందా? అసలు “కవిత్వం నాకేమిస్తోంది?”

జయభేరి కవి సమ్మేళనంలో మొట్టమొదటి టాపిక్, “కవిత్వం నాకేమిస్తోంది?”. ఈ టాపిక్ పై మీ స్పందన రాయండి.

శైలజామిత్ర గారి స్పందన:

మొదటగా కవిత్వం నాకు ఆనందాన్ని ఇస్తోంది. సమకాలీన సమాజం లో నన్ను నన్నుగా నిలబెడుతోంది . అయితే కవిత్వ స్వరం ఎలా ఉండాలి? ఏది రాస్తే కవిత్వం అవుతుంది అనే అంశంపై అనేక చర్చలు జరుగుతున్నాయి . ఎవరికీ వారు ఇదే కవిత్వం అనే ధోరణి సాగుతోంది. ఇటీవల ఒక కవి సమాజాన్ని శాసించలేని కవిత్వం ఉన్నా ఒకటే లేకున్నా ఒకటే. ప్రేమ కవిత్వాలు , వ్యక్తిగత కవిత్వాలు కవిత్వం అనిపించుకోదు అని ఆవేశంగా అన్నారు. నేను అందుకు సమాధానంగా ఎవరు రాసింది వారికి కవిత్వం . నా ధోరణి నాది . మీ ధోరణి మీది. ఒకరిది కవిత్వం కాదు అనడానికి , మరొకరు రాసేదే కవిత్వం అని [...]]]> కవిత్వం నాకేమిస్తోంది? 

కవి మిత్రులకు నమస్కారం!

వాకిలి ఆహ్వానాన్ని మన్నించి జయభేరి కవి సమ్మేళనంలో చేరిన కవులందరికీ స్వాగతం.

అదాటున ఎదో గుర్తొచ్చి నవ్వుకుంటాం. కొన్నిటిని గుర్తుతెచ్చుకునీ మరీ ఏడుస్తాం. ఏమిస్తుందని ఒక జ్ఞాపకాన్ని పురిటి నొప్పులుపడుతూ మళ్ళీ మళ్ళీ కంటాం? బాధ, సంతోషం, ఒక వ్యక్తావ్యక్త ప్రేలాపన? అసలు ఎందుకు ఆలోచిస్తాం? ఈ ఆలోచనా గాలానికి ఎప్పుడూ పాత జ్ఞాపకాలే ఎందుకు చిక్కుకుంటాయి? ఎందుకు అనుభూతుల్లోకి వెళ్లి కావాలనే తప్పిపోతుంటాం? అసలు ఎందుకు ఆలోచిస్తాం అన్నదానికి సమాధానం దొరికితే, ఆ సమాధానమే “కవిత్వం నాకేమిస్తోంది?” అనే ప్రశ్నకు సమాధానం అవుతుందా?

అసలు కవిత్వం నాకేమిస్తోంది? నేను కవిత్వం ఎందుకు రాస్తున్నా? తెలియని ప్రపంచపు లోతుల్ని కనుక్కోవడం కోసమా, లేక, నాలో నాకు తెలియని లోతుల్ని కనుక్కోవడం కోసమా? ఎవరికోసం ఈ కనుక్కోవడాలూ, గుర్తు తెచ్చుకుని వెక్కి వెక్కి ఏడ్వడాలు? అత్యంత సంక్లిష్టమైన అనుభూతులను పలవరించడం ఎవరికోసం? కవిత్వం నాకు సంతోషాన్నిస్తుందా లేక దుఃఖం మిగులుస్తుందా? అసలు “కవిత్వం నాకేమిస్తోంది?”

జయభేరి కవి సమ్మేళనంలో మొట్టమొదటి టాపిక్, “కవిత్వం నాకేమిస్తోంది?”. ఈ టాపిక్ పై మీ స్పందన రాయండి.

శైలజామిత్ర గారి స్పందన:

మొదటగా కవిత్వం నాకు ఆనందాన్ని ఇస్తోంది. సమకాలీన సమాజం లో నన్ను నన్నుగా నిలబెడుతోంది . అయితే కవిత్వ స్వరం ఎలా ఉండాలి? ఏది రాస్తే కవిత్వం అవుతుంది అనే అంశంపై అనేక చర్చలు జరుగుతున్నాయి . ఎవరికీ వారు ఇదే కవిత్వం అనే ధోరణి సాగుతోంది. ఇటీవల ఒక కవి సమాజాన్ని శాసించలేని కవిత్వం ఉన్నా ఒకటే లేకున్నా ఒకటే. ప్రేమ కవిత్వాలు , వ్యక్తిగత కవిత్వాలు కవిత్వం అనిపించుకోదు అని ఆవేశంగా అన్నారు. నేను అందుకు సమాధానంగా ఎవరు రాసింది వారికి కవిత్వం . నా ధోరణి నాది . మీ ధోరణి మీది. ఒకరిది కవిత్వం కాదు అనడానికి , మరొకరు రాసేదే కవిత్వం అని పొగడానికి మనమెవరం? అనేది నా ఆలోచన. చూద్దాం రేపటి తరం చిక్కని కవిత్వం తో ముందుకు వస్తోంది. వారే నిర్ణయిస్తారు కవులెవరో? కవిత్వం ఏదో ?

నరేన్ (గరిమెళ్ల నారాయణ) గారి స్పందన:

తరచి చూసుకుంటె: పిల్లనగ్రోవి(మురళి) ఉదటం తెలిసిన ఒక మూగవానికి (లేదా) ఒక కాపరి కి, ఆ కళ ఏమిస్తుందో కవిత్వం కూడా నాకు అదే ఇస్తోంది.

తెలియని సంతృప్తి…శతాబ్దాల కాలం పాటూ అనేక పుటలని ఓపికగా దాటుకుంటూ బతికినట్టి అనిర్వచనీయమైన అనుభూతిని ఇస్తోందనిపిస్తోంది.

ఉదాహరణకు, నయాగరా జలపాతాన్ని చూసినప్పుడు…దాని జల్లులో తడిసి ముద్దైనప్పుడు పొందిన అనుభూతి…ఆ అనుభవాన్ని ఒక కవితగా ( ‘ బందీ’ ఈమాట) వ్రాసుకున్నాక పరిపూర్ణమయ్యిందనిపించింది.

అలాగే లోకాన్ని వీడిపోయిన ఆత్మీయమైన మనుషులను, కనుమరుగైపోయిన సందర్భాలనూ కూడా, సజీవంగా దాచుకునే వెసులుబాటునూ (ఫోటోల కన్నా ఎక్కువగా) కవిత్వం కల్పించింది.

నిషిగంధ గారి స్పందన:

చాలాసార్లే కూర్చుంటాను రాయాలని.. సమయాన్నే కాదు, చిందరవందర ఆలోచనల్లేని మనసునీ కూడా తోడు పెట్టుకుని.. కుదరదు.. రెండు మూడు పదాల కంటే ముందుకి జరగదు!
సంతోషమో.. బాధో.. కోల్పోయిన తనమో.. గుండె అంచుల్నిండి రాలినప్పుడూ… సరైన పదాలు వాటిని పట్టుకోగలిగినప్పుడే కవిత్వం అనేదేదో నాకు రాయడానికి వస్తుంది!

అనుభూతీ, ఆలోచనల మిశ్రమమా కవిత్వమంటే.. సరిగ్గా తెలీదు కానీ, ఏం చెప్తున్నానో తెలీకుండానే అంతా చెప్పేసుకుని, బరువు దించేసుకున్న ఒక పక్షీక లాంటి తేలికతనం కవిత్వం ఇస్తుంది నాకు.. సమూహంలో అప్పుడప్పుడూ అత్యంత అవసరమయ్యే ఏకాకితనం కూడా కవిత్వం వల్లనే దొరుకుతుంది!

సాయి పద్మ గారి స్పందన:

హ్మ్మ్.. ఉహూ.. ఇవ్వటం అనేవరకూ వస్తే , కవిత్వంతో బిజినెస్స్ లా అనిపిస్తుంది కాబట్టి, ఏమీ లేదు అనిపిస్తుంది. కానీ కవిత నన్ను మెచ్చుకున్న విధానం చూస్తే అహాన్ని ఇహాన్ని ఎంత సంతృప్తి పరుస్తోందో కదా పాపం అని కవిత్వం మీద జాలేస్తుంది.

ఏది కవిత్వమో నాకు తెలీదు.. ఏ వచనమూ..నేను రాసిన దానితో సహా గుర్తుండదు. కానీ , మాటకీ , నిశ్షబ్దానికీ మధ్యన ఏదో మీడియేషన్ కవిత్వం చేస్తోందనే అనిపిస్తూ ఉంటుంది ..

ఎప్పుడంటే.. గొంతుదాటని మాట, పెదవి దాటని ప్రేమ, శరీరం దాటని అనుభూతి… కాన్షస్నెస్ లేకుండా రాసిన కొన్ని అక్షరాల మూటల్లో , తాయిలంలా అపురూపంగా కనబడినప్పుడు ..

హమ్మా.. కవిత్వమా .. ఏదో ఉంది అని అప్పుడు అనిపిస్తుంది.. ఇప్పటికి ఇంతే ..!

స్వాతీ శ్రీపాద గారి స్పందన:

చాల్లెండి , నవ్విపోతారు! కవిత్వం నాకివ్వడమేమిటండీ బాబూ, ఎంత సేపూ ఎంతొస్తే అంత లాభం అంటూ తీసేసుకోడమేనా ? నేనేమిస్తున్నాను అనే ఆలోచనే వద్దా ?
మదిలో మల్లెల తలపులను ఎందుకు విరబూస్తున్నారని అడగదమా? అపచారం అపచారం .ఎన్ని జాతుల మల్లెలో విశ్వమంతా వికసించి పరిమళభరితం చేస్తుంటే వాటిని అడుగుతున్నామా ఎందుకు పుయ్యాలనిపిస్తో౦ది మీకని? ఒక్క నీటిబొట్టు సన్నని వెలుతురు కిరణాన్ని సప్తవర్నాల్లో ఆవిష్కరిస్తుంటే దాన్ని అడుగుతున్నామా ఏం కనుక్కుందామని ఇన్ని హొయలు పోతున్నావని? నవ్వుల రవ్వలు మెరిసినా కన్నీటి బిందువులు చి౦దినా , నేను కీ మనకూ మధ్య రహదారి కదా అది. బాధపడి కొత్తతరాన్నో , కావ్యాలనో ప్రసవి౦చనిదే లోకమెక్కడ సాహితీ లోకమెక్కడ?పుడుతూనే మనకున్నది ఒకేఒక్క సంపద మనసేగా ? ఆలోచనా అనుభూతీ లుప్తమైన జీవితం ఒక జీవితమేనా? నా ఉనికి కవిత్వం, నాఊపిరి కవోత్వం నేనే కవిత్వం అందుకే నా ప్రతిభావానా కవిత్వానికి నేనే ఇస్తున్న అప్పుడే విరిసిన పూలుగానో అనాలి రగిలిన జ్వాలగానో సుకుమారపు సుతిమెత్తని మాటగానో , మనలో మన మాట మనది ఇచ్చే చేయ్యేగాని పుచ్చుకునేది కాదు.

కెక్యూబ్ వర్మ గారి స్పందన:

కవిత్వం నాకు ప్రతి క్షణం నన్ను నేను సంభాళించుకొని నేలపై నిటారుగా నిలబడే స్థైర్యాన్నిస్తుంది. నాకై నేను రాసుకుంటున్నప్పుడు వాక్యం పూర్తయిన ప్రతిసారీ పారే నీటిలో ముఖం కడుక్కున్న అనుభూతినిస్తుంది. అలాగే మిత్రుల కవిత్వం చదివేటప్పుడు పరకాయ ప్రవేశం చేస్తూ మరల మరల తరచి చూసుకొని చిగురాకులాంటి కొత్తదనాన్ని గుండెకు హత్తుకుంటాను. ఈ క్రియ ప్రక్రియల వలన నాకు నేను పునరుద్దీపమౌతుంటాను. జీవితమే యుధ్ధమైన సమయంలో కవిత్వం ఆయుధం కావడం యాధృచ్చికం కాదు కదా? మనుషులుగా జీవించాల్సిన సమయంలో హృదయ సంభాషణకు కవిత్వం ఓ వాహిక కదా?

పై ఒక్క ముక్క చాలు శ్రీను బాబు అంటే ఎటో సెప్పతానికి.. పుట్టడం అగ్గురారం లో పుట్టినా బాగా చోడారం ( చోడవరం ) బాగా తలకేక్కేసిన మనిషి శ్రీనివాస రావు . అతని మాటల్లో – ‘ పుట్టగానే ఒక రోజు కుయ్ కయి మనలేదమ్మా, ఇక వీడు బతకడు పాతి పెట్టేద్దాం , వంటలన్నా చేసుకోవచ్చు అని , అగ్రహారం అంతా డిసైడ్ అయిపొయింది , మా అమ్మ మాత్రం వీడు బతుకుతాడు, వెంకన్న బాబు పేరు పెట్టుకుంటాను .. థాట్ .. మీరెవరు, నా పిల్లాడ్ని ఇమ్మనటానికి అని తెగేసి చెప్పేసిందమ్మా …! అదిగో అలా బతికీసినాను “ అంటూ నవ్వేస్తారాయన. ఆరోజు నుండీ నాకు తిరుగులేదు. జన్మనిచ్చిన తల్లి అలా అంటే , రచయితగా మరో జన్మనిచ్చింది నా భార్య సునీత అంటారు ఆయన .. “ ఇద్దరు పిల్లల్ని, గవర్నమెంట్ టీచర్ గా ఉద్యోగాన్ని సమర్ధించుకుంటూ , నేను జర్నలిస్ట్ గా ఎన్ని ప్రయోగాలు చేసినా , నన్ను భరిస్తూ .. పో..నీ ఇష్టం వచ్చినట్టు రాసుకో అనటం మళ్ళా జన్మే కాదమ్మా” అంటారు నిరాడంబరంగా. అవునా అని ఆలోచిస్తుండగా మళ్ళీ ఇలా చెప్పాడు శీను బాబు.. “ నాకో గజం స్థలం లేదమ్మా.. [...]]]> చింతకింది శ్రీనివాస రావు, ఉత్తరాంధ్ర సాహిత్యంతో పరిచయం ఉన్న అందరికీ , రావి శాస్త్రి , పతంజలి సాహిత్యాలతో పరిచయం ఉన్న ప్రతీ వారికీ కొత్తగా తెలిసిన పాత పేరు. శ్రీనివాస్ గారు జర్నలిస్ట్ , నానీ ప్రక్రియ పై రీసెర్చ్ చేసిన సాహిత్య శాస్త్రవేత్త, “నానీల నాన్నగారు’ ఆచార్య ఎన్. గోపీ గారిచే ప్రశంశలు పొందిన రచయిత. పైగా , అతని భాషలో చెప్పాలంటే “ అక్షరాన్ని , అమ్మనీ ప్రేమించని వాళ్ళనీ, శత్రువులు లేని వాళ్ళనీ, గట్టిగా ఏడవని వాళ్ళనీ , చూస్తే నాక్కాస్త భయం తల్లీ ..!!”

పై ఒక్క ముక్క చాలు శ్రీను బాబు అంటే ఎటో సెప్పతానికి.. పుట్టడం అగ్గురారం లో పుట్టినా బాగా చోడారం ( చోడవరం ) బాగా తలకేక్కేసిన మనిషి శ్రీనివాస రావు . అతని మాటల్లో – ‘ పుట్టగానే ఒక రోజు కుయ్ కయి మనలేదమ్మా, ఇక వీడు బతకడు పాతి పెట్టేద్దాం , వంటలన్నా చేసుకోవచ్చు అని , అగ్రహారం అంతా డిసైడ్ అయిపొయింది , మా అమ్మ మాత్రం వీడు బతుకుతాడు, వెంకన్న బాబు పేరు పెట్టుకుంటాను .. థాట్ .. మీరెవరు, నా పిల్లాడ్ని ఇమ్మనటానికి అని తెగేసి చెప్పేసిందమ్మా …! అదిగో అలా బతికీసినాను “ అంటూ నవ్వేస్తారాయన. ఆరోజు నుండీ నాకు తిరుగులేదు. జన్మనిచ్చిన తల్లి అలా అంటే , రచయితగా మరో జన్మనిచ్చింది నా భార్య సునీత అంటారు ఆయన .. “ ఇద్దరు పిల్లల్ని, గవర్నమెంట్ టీచర్ గా ఉద్యోగాన్ని సమర్ధించుకుంటూ , నేను జర్నలిస్ట్ గా ఎన్ని ప్రయోగాలు చేసినా , నన్ను భరిస్తూ .. పో..నీ ఇష్టం వచ్చినట్టు రాసుకో అనటం మళ్ళా జన్మే కాదమ్మా” అంటారు నిరాడంబరంగా. అవునా అని ఆలోచిస్తుండగా మళ్ళీ ఇలా చెప్పాడు శీను బాబు.. “ నాకో గజం స్థలం లేదమ్మా.. చోడారంలో ..కానీ ఊరంటే అదేనాకు .. ఒక్కోసారి వేల్లలేకపోతే .. మా వూరి బస్సుని ముట్టేసి వచ్చేస్తా ఒక్కసారి .. ..చింతకింది కథల్లో మట్టివాసన గుమ్మున తగుల్తుంది మనకి .. ఈ మాటలతో ..!

అదిగో అలా మనం మర్చిపోయిన కొత్త కొత్త కేరక్తర్ల తో , ఉత్తరాంధ్ర కే పరిమితమైన పత్యేక యాసతో రాసే రచయిత బహుశా శ్రీనివాసరావు గారే అనటంలో సందేహం ఏమీ లేదు . మీరు కవిత్వం రాయరా అని అడిగిన మాటకి .. మళ్ళీ చోడారం వెళ్ళిపోతారు ఆయన .. “ అమ్మా.. నీకో విషయం తెలుసా .. మా వూళ్ళో రిక్షావాడిని .. ఎంట్రా అంత చార్జీ .. దగ్గరే కదా అని అంటే.. కంటికి దగ్గరే గాని కాలికి దూరమే బాబయ్యా .. అంటాడు .. ఇంతకంటే బడుగు జీవి బాధను తెలిపే గొప్ప కవిత్వం చెప్పలేక కథల్లోకి దిగిపోయాను .. ‘ అంటారాయన ..! ఒక్కసారి ఫెడీమని కొట్టినట్టు అనిపిస్తుంది , రోజువారి మనం చూసే జీవితాల్లో ఉన్న , హాస్యం, విషాదం అన్నీ కలిపి గుండెని పట్టేసినట్టు ఉంటుంది.

మీరు కథలు ఎలా రాస్తారు ? అని అడిగాను .. దానికి ఆయన “ మెదడ్లో రెండు వందల ఎభైయ్యో వాక్యం వచ్చి కూర్చొని, పిచ్చేక్కిస్తుంది తల్లీ .. మరి తప్పదు అన్నారు .. “ నవ్వకుండా ఉండలేం ఆయన మాటలకు ..!కానీ ఆలోచిస్తే.. అతని రచనల్లోని ఎక్కువ వాక్యాలు భావస్ఫోరక మాండలీక కావ్యాలే ..!

శ్రీనివాసరావు గారి రచనలు ఒకెత్తు అయితే, సాహిత్యం సంగీతం మీద ఆయన కున్న మమకారం మరో ఎత్తు. సరదాగా ఒక ప్రశ్న వేసాను.. ఈ జల్మకీ శీను బాబులా పుట్టేసీ.. ఎదిగేసీ.. ఒకటే రాసీసి జనాల్ని ఎడిపించీసి , నవ్విన్చేస్తున్నావ్ గానీ బావ్.. మరో పాలి పుట్టాక ఏటి కత ? “

దానికాయన మరి శీను బాబు కదా .. “ అదేటమ్మా .. అలగనీసినావ్… సాలూరు రాజేశ్వరరావు గారింట్లో వంటవాడి గా రుమాలేసీసాను గాదేటి …!” జెట్ స్పీడ్ లో వచ్చేసింది రిప్లై .. రసాలూరు సాలూరు వారి గాత్రం అంటే అంత మక్కువ మరి.. !

రావిశాస్త్రి, పతంజలి, నామిని సాహిత్యాలని నమిలి మింగీసి, కొండనక, కోననక, పుట్టలూ గుట్టలూ ఎక్కేసి (సాక్షిలో పాత్రికేయునిగా , ప్రస్తుతం పబ్లిక్ పత్రిక ఎడిటర్ గా ) కష్టాలని అవల్రయిట్ గా ఈది అవతల పారేసిన ఆడ కూతుళ్ళ జీవితాలని “ అలివేణీ ఆణిముత్యమా “ అని రాసేసి దానికి ఎన్నో అవార్డు లను అందుకున్న చింతకింది వారి కీర్తి లో మరో నెమలీక ( అదేనండీ కలికి తురాయి టైప్ అన్నమాట ) ప్రతిష్టాత్మక పీపుల్ ఫస్ట్ లాడ్లీ – జెండర్ సెన్సిటివిటీ అవార్డు.

ఈ అవార్డ్ వచ్చిన సందర్భంగా , అభినందిస్తే కూడా .. మళ్ళీ చోడారం ఆవహించింది శీను బాబుకి .. “ ఇలా పెద్ద ఉద్యోగంలో చేరానని, అవార్డు వచ్చిందని నా స్నేహితుడికి చెప్పగానే అతను ఇలా అడిగాడు.. నీ కింద ఎంతమంది పనిచేస్తారు ? అని .. షుమారు ఏభై అని నేను చెప్పగానే .. అయితే వంద కళ్ళు నీ వైపే ఉంటాయన్నమాటరొరేయ్ శీనూ. జాగ్రత్త రొరేయ్ ..!!”

వంద కళ్ళు మాత్రమే కాదు, మాండలీకాన్ని, మానవత్వాన్ని ఇష్టంగా చదివే ప్రతీ పాఠకుడి కళ్ళూ మీ వైపే ఉంటాయని .. సవినయంగా మనవి చేస్తూ సాయి పద్మ చేస్తున్న చిన్న పరిచయం ..!

మా అమ్మమ్మ కి చదువుకోవాలనే ఆసక్తి, ఎలాగైనా మెట్రిక్యులేషన్  పూర్తి చేయాలన్న ఆశ ఎన్నడు నెరవేర లేదు. ఆ రోజుల్లో ఆడపిల్ల చదువుకి అంత ప్రాముఖ్యత ఉండేది  కాదు అన్నది మనకి తెలిసిన విషయమే కదా !!

కానీ అమ్మమ్మ చాలా పుస్తకాలూ చదివేది. తను నాతో చెప్పేది “నువ్వందరి లాగా కాదు, నువ్వు ధైర్యంగా జీవితాన్ని ఎదుర్కోవాలి అందుకు అక్షరామొక్కటే ఆయుధం…ఆలంబన ..దాన్ని పట్టుకో..అనేది.ఏది సాధించాలన్న ధైర్యం ముఖ్యం, అది ఏ కాలేజీల్లోనూ నేర్పరు, అది నేర్చుకోవాల్సింది కేవలం చదువు ద్వారానే అని చెప్పేది . మనవంతు ప్రపంచానికి ఏమి ఇస్తామనేది చాల ముఖ్యం…అందుకు అక్షరమే నీకు ఆస్కారం అని చెప్పేది.

ఇంట్లో చాల పుస్తకాలూ ఉండేవి ఇదీ అదీ అని లేకుండా అన్ని రకాల పుస్తకాలూ చదివేసేదాన్ని. కొవ్వలి , పానుగంటి , ఇలా ఏమైతే ఉండేవో  అన్నీ. అమ్మమ్మ ఎప్పుడూ .. నువ్వు ఈ పుస్తకం చదవకూడదు అనేది కాదు. అంత చదివేసాక అప్పుడు ఆ పుస్తకం గురించి అనేది చదివావు కదా ఏమి బాగుంది ?  అని అడిగేది. ఏమి బాగులేదు అని.అంటే ఏమి బాగులేదో తెలుసుకోవాలన్నా చదవాల్సిందే కదా!! అది [...]]]>

నా పేరు సాయి పద్మ. పుట్టడం, పెరగడం, చదువుకోవటం, అక్షరాల నుండి సాహిత్యం దాకా పరిచయం అన్నీ విజయనగరం జిల్లా . అమ్మ, నాన్న డాక్టర్లు , చిన్న  వయసునుండే ఇంగ్లిష్ లో మాట్లాడాలని బాగా  ఉండేది మా కజిన్స్ తో వాళ్ళతో. . అయితే చదివేది తెలుగు మీడియం అందువల్ల ఎలాగైనా ఇంగ్లిష్ నేర్చుకోవాలనే తపన. నాన్న గారి గది లో ఉన్న ఇంగ్లిష్ పుస్తకాలన్నీ చదివేయాలని , నాన్న గారితో చాలా తెలివిగా మాటాడేయాలి అన్నది  ప్రధమ కోరిక నాలో  చాలా  చిన్న వయసునుండే ఉండింది. ఎందుకంటే అందరి పిల్లల్లా నేను ఆడు కోవడానికి  వీలు  అయ్యేది కాదు. అదీ కాక  ఏదో చదవాలనే తపన నాలో ముందు నుండి ప్రేరేపించింది మా అమ్మమ్మ గారు.

మా అమ్మమ్మ కి చదువుకోవాలనే ఆసక్తి, ఎలాగైనా మెట్రిక్యులేషన్  పూర్తి చేయాలన్న ఆశ ఎన్నడు నెరవేర లేదు. ఆ రోజుల్లో ఆడపిల్ల చదువుకి అంత ప్రాముఖ్యత ఉండేది  కాదు అన్నది మనకి తెలిసిన విషయమే కదా !!

కానీ అమ్మమ్మ చాలా పుస్తకాలూ చదివేది. తను నాతో చెప్పేది “నువ్వందరి లాగా కాదు, నువ్వు ధైర్యంగా జీవితాన్ని ఎదుర్కోవాలి అందుకు అక్షరామొక్కటే ఆయుధం…ఆలంబన ..దాన్ని పట్టుకో..అనేది.ఏది సాధించాలన్న ధైర్యం ముఖ్యం, అది ఏ కాలేజీల్లోనూ నేర్పరు, అది నేర్చుకోవాల్సింది కేవలం చదువు ద్వారానే అని చెప్పేది . మనవంతు ప్రపంచానికి ఏమి ఇస్తామనేది చాల ముఖ్యం…అందుకు అక్షరమే నీకు ఆస్కారం అని చెప్పేది.

ఇంట్లో చాల పుస్తకాలూ ఉండేవి ఇదీ అదీ అని లేకుండా అన్ని రకాల పుస్తకాలూ చదివేసేదాన్ని. కొవ్వలి , పానుగంటి , ఇలా ఏమైతే ఉండేవో  అన్నీ. అమ్మమ్మ ఎప్పుడూ .. నువ్వు ఈ పుస్తకం చదవకూడదు అనేది కాదు. అంత చదివేసాక అప్పుడు ఆ పుస్తకం గురించి అనేది చదివావు కదా ఏమి బాగుంది ?  అని అడిగేది. ఏమి బాగులేదు అని.అంటే ఏమి బాగులేదో తెలుసుకోవాలన్నా చదవాల్సిందే కదా!! అది తెలుసుకోగలిగితే చాలు అనేది. నా సిలబస్ అయిపోయాక క్లాసు పుస్తకాల్లో నవలలు,రకరకాల ఇతర పుస్తకాలూ పెట్టి చదివిన రోజులున్నాయి. అలా పుస్తకాలూ వాటి ద్వారా ఎందఱో మేధావుల మస్తిష్కలతో నా బాల్యం సాగింది.

నన్ను బాగా ప్రభావితం చేసిన రచయిత్రి అంటే అయిన్ రాండ్ కాలేజ్ రోజుల్లో బాగా ప్రభావితమైనది , నన్ను ఆలోచింప జేసినది అయిన్ రాండ్ స్త్రీ పాత్రలు నన్ను బాగా  ఆలోచింప జేసేవి. ఇలా అసలు మనం ఆలోచించ గలమా అనుకునేదాన్ని. ఆ  కాలం  లోనే అంత పవర్ఫుల్ గా రాయగలగడం అసలు ఆలోచనకి అంచనాకి అందనంత గా నా మనసుని ఆకట్టుకున్నాయామే స్త్రీ పాత్రలు . మనకున్న సాంస్కృతిక నేపధ్యం మన కున్న కట్టు  బాట్లు మనుషుల్ని ముఖ్యంగా స్త్రీని ఎలా కట్టి పడేసి కట్టు బానిసని చేస్తున్నాయో చూసినప్పుడల్లా నాలో ఏదో తెలియని ఆవేదన.  ఐన్ రాండ్ చదివాకే నాకేమి కావాలో తెలుసుకున్నానిపించింది. నా  ఆవేదనకు ఒక  ఆలోచనా క్రమం ఏర్పడింది.  ఏది నా లక్ష్యం కావాలి ?? ఏమి కావాలి జీవితంలో ఆనందమా  , ధనమా , కీర్తా ఇవి తెలిసాయి .అట్లాస్ ష్రగ్డ్  ఇప్పటికీ నా ఆల్ టైం ఫావొరిట్.ఇవి కాలేజ్ వయసులో చదివినవి అనుకోండి. అల్లాగే వర్చ్యూ అఫ్ సెల్ఫిష్నెస్, వీ ద లివింగ్ ఇలా ఆల్మోస్ట్ దొరికినవన్నీ చదివాను. ఆమె పాత్రలు నను ప్రభావితం చేసాయి బాగా.  అసలు మనకి  ఎలా ఆలోచించాలో నేర్పాయి. ఇక తెలుగు లో కొస్తే మధురవాణి (గురజాడ వారి కన్య శుల్కం లోని ప్రధాన పాత్ర) . ఆమె లో ఉన్నమానవీయత నన్ను బాగా ఆకర్షించింది నా మనసులో నిలిచి పోయింది. ఆమె ముందు మానవీయత కలిగిన మనిషి, తర్వాత ఆమె వేశ్యా లేక మరోటా అన్నది ఏమీ ఆమె ను ప్రేమించడానికి ప్రతిబంధకం కాదు. అలాగే చలం పుస్తకాలలోని కొన్ని స్త్రీ పాత్రలు , అరుణ , లాలస లాంటివి బాగా గుర్తుండి పోయిన  కొన్ని  పాత్రలు. చలం పాత్రల్లోని సహజత్వం పట్ల బాగా ఆకర్షింపబడ్డాను . అందులో ఉన్నది ఇప్పుడు మనం ఒక్క శాతం కూడా మనమిప్పుడు చెపుతున్నామా , చెప్ప గలుగుతున్నామా, అన్నది ఇంకా ప్రశ్నే ఎందుకంటే మనకున్న చాందస స్వభావాలు కట్టు బాట్లు ఇంకా మారాలి .

ఇప్పుడు బాగా రాసే ప్రతీ పుస్తకం, కవిత, కధ చదువుతాను. ఆఖరికి అది సామాన్లు చుట్టే పొట్లం కాగితం అయినా, ఇంకే కాగితం అయినా .

రచన అంటే మొట్ట  మొదట పదవ క్లాస్ లో ఉనప్పుడు ఒక అనువాదం చేశాను. అది లార్డ్ బెడేన్ పావెల్ డి స్కౌట్స్ హిస్టరీ , మా మాస్టారు స్కౌట్స్ గైడ్స్ లో ఉండేవారు మరి ఆ పుస్తకం ప్రింట్ చేసారో లేదో తెలియదు ఆ తర్వాత అది చాలా  రిఫైన్ చేసి ఉంటారేమో  కానీ నా రచన అంటూ చెప్పాలంటే అదే మొదటి ప్రయత్నం. అది ఇంగ్లిష్ లో ఉండింది దాన్ని తెలుగులోకి చేశాను. ఇక స్వంత రచన అంటే ఇరవై ఒకటి రెండు ఏళ్ల వయసపుడు చేశాను. మొదటినుండి ఇంగ్లిష్ లోనే రాసేదాన్ని.చెప్పానుగా ఆ భాష మీద పట్టు సాధిస్తే మనం ప్రపంచానికి ఏమి చెప్పాలన్నా మనుషుల్ని చేరుకోగలము అన్నది నా భావన.

ఫిక్షన్ చదివితే నాకు అది తిరిగి మళ్ళీ చెప్పే టప్పుడు ఎలా ఎంతవరకు మనకి అర్ధమైంది ఎంతవరకు తిరిగి చెప్పగలుగుతున్నాము  అని అంచనా వేసుకోవడానికి ఉపయోగపడేది. “You can’t live every life , but you can do that so with books and the traveler in me , I wanted to go places and interact with people so books could only give that satisfaction to me”  ఏదన్నా ఒక మంచి పుస్తకం బాగా నచ్చితే దాన్ని ఎంత బాగా ఒక కవితగా రాయగలను అనుకునేదాన్ని. ఒక చిత్రంగా చూపాలని ప్రయత్నించేదాన్ని పుస్తకంలో చూపించలేని దాన్ని నా భాష లో ఒక చిత్ర౦గా  ముందు నాకు  అర్ధమైన  తర్వాత నే రాసింది చదివే వారికీ  చూపించాలని ప్రయత్నించేదాన్ని   ఇలాగే నా సోషల్ వర్క్ గూడా మొదలైంది. వాళ్ళ బాధలు వినడం, అర్ధం చేసుకోవడానికి ఈ ప్రక్రియ ఎంతో  ఉపయోగిస్తుంది నాకు.

How do we interpret life, and to me life is a celebration in spite of all hard ships we have to go through”నాకైతే ఎలాగంటే అసలు జీవితం లో ఏదన్నా సాధించాలి ఈ వయసుకల్లా ఈ చదువై పోవాలి ఇలా ఎన్నో ఆకాంక్షలు ఉండేవి. కానీ నా ఆరోగ్యం, disability కారణంగా నేనేమీ చేయలేనేమో అని ఆలోచించినపుడు ఒక దుఖం కలిగేది, అదే నా సామాజిక సేవ పట్ల ఉన్న నిబద్ధతకు కారణం ఏమో!

ఎక్కువ దుఖం అకాలంగా సరి అయిన సహాయం అందక మృత్యువు బారిన పడిన మనుషుల్ని చూసినప్పుడు, నేనేమి చేయగలను వీళ్ళ కోసం అనుకునే దాన్ని. నాన్న , అమ్మ ఇద్దరూ డాక్టర్లే పైగా మా గజపతి నగరం పల్లెటూరు. చుట్టూ పక్కల గ్రామాలనుంచి రోగిని తీసుకోచ్చేసరికే ఒకోసారి పరిస్థితి చేయి దాటి పోయేది. ఆ శవాన్ని వాళ్ళ వాళ్ళు తీసుకెళ్ళేవరకూ మా హాస్పిటల్ లోనే ఉండేది. చిన్నవయసునుండే మృత్యువుని అంత ప్రత్యక్షంగా దగ్గరగా చూడటం అలవాటయి పోయింది. అందుకే జీవితమంటే నాకు చాలా ప్రేమ దానివల్లే “లైఫ్” అని పేరు పెట్టడం జరిగింది అంతే కాక నా జీవితం లో నన్ను ప్రభావితం చేసిన వ్యక్తులు గురించి నేను రాసుకున్నవి ఉండడం కుడా ఒక కారణం.

ఇక్కడ మనం ఏదో ఒక వర్గానికో, వాదానికో, పరిమితమైపోతున్నాం. ఎక్కువ అలాంటి రచనలే వస్తున్నాయి. ఉదాహరణకి ఫెమినిసం , దళిత సాహిత్యం , ఇలా ఎవరికి వారు బాక్సుల్లో బందీలై పోయి రాస్తున్నారు తప్ప సార్వజనీనమయిన సమస్యలను విషయాలను గూర్చి రాయడం లేదు. మన పక్క రాష్ట్రం లో కూడా ఎటువంటి సాహిత్యం వస్తుందో తెలుసుకోవాలనుకోరు మన వాళ్ళు.వాళ్ళని తప్పు పట్టాలని కాదు కానీ మన వాళ్ళు వాళ్ళ వాళ్ళ  బాక్సులు వదిలి ఇంకా విస్తరించాలని నా ఆకాంక్ష. అన్ని రకాలైన పుస్తకాలూ రెండు భాషలలోను చదవడం మూలాన, మన వాళ్ళు ఎందుకింత శక్తిమంతంగా రాయలేక పోతున్నారు అన్నదే నా బాధ.

నిజానికి నేను అప్పుడప్పుడు రాసి పెట్టుకున్న నా భావాలను “లైఫ్” పేరిట పుస్తకంగా రావడానికి కారణం మా వారు ప్రజ్ఞానంద్, ఆయన ఆ కవితలన్నీ ఏర్చి కూర్చిపుస్తక రూపం తీసుకొచ్చి ఆ డి.టి.పి వాడి దగ్గర కుర్చుని ఏ సందర్భం లో ఏ మాట వాడేనో అది కర్రెక్ట్ గా వచ్చిందో లేదో నని చాల కష్టపడి అ పుస్తకం తెచ్చి నా చేతిలో పెట్టినప్పుడు నిజంగా నాకంటూ ఓ అస్తిత్వం కలిగినట్టనిపించింది. నేనేదో  గొప్ప  కవిత్వం రాసేనని కాదు నా అక్షరాలకి భావాలకి ఎంత  విలువ నిస్తారో తను అని చాల ఆనందం కలిగింది, ఆత్మ విశ్వాసం కలిగింది,. ఈ పుస్తకం మా నాన్నగారు తన ఫౌండేషన్ ద్వారా ప్రచురించారు.

ఇప్పుడు మరో కవితల పుస్తకం వెయ్య  బోతున్నాకాదు కాదు వేస్తున్నారు మా వారె హహహ ….త్వరలో వస్తుంది అది. అలాగే బ్లాగ్ లో నేను రాసిన పరిశీలనాత్మక, పరిశోధనాత్మక వాస్తవ  జీవన గాధలు కూడా ఒక పుస్తకంగా తీసుకురావాలని  , నేను అమెరికా వెళ్ళినప్పటి నా  అనుభవాలను ఒక ట్రావెలాగ్ లా ప్రచురించాలని ప్రయత్నిస్తున్నాను . ప్రస్తుతం పుస్తక సమీక్షలు కూడా అప్పుడప్పుడు చేస్తుంటాను, అలాగే “తమ్మి మొగ్గలు“ అనే తెలుగు బ్లాగ్ పెట్టి ఇటీవలే తెలుగులో కుడా రాస్తున్నా.

…చాల రకాలైన ఇతివృత్తాలు  కొంతమంది ప్రయత్నిస్తున్నారు కూడా రాయడానికి, కానీ ఇంకా పవర్ ఫుల్  అభివ్యక్తి, విషయ సాంద్రత ఉ౦టేనే  కనుక ఇంకా మంచి సాహిత్యం వస్తుందని చెప్పచ్చు మన తెలుగులో. తెలుగు వారు రాస్తున్నా సాహిత్యం ప్రపంచ సాహిత్యం లో నిలవ దగ్గవి ఉన్నాయి కానీ వాటిని సరి అయిన రీతిలో లోక భాష ఐన ఆంగ్లం లో అందించాలి అందుకే అప్పుడప్పుడు అనువాదాలు కూడా చేస్తాను. నిడదవోలు మాలతి  గారి “తూలిక”(అంతర్జాల పత్రిక) కి కూడా చాల రోజులు పనిచేసాను. ఇప్పుడు పని వత్తిడి వల్ల చేయలేక పోతున్నా!!

ఇక విషయా౦శాల కొస్తే ఇంకా రాయల్సినవి చాల ఉన్నాయి . ఉదాహరణకి ఎపుడూ మనం స్త్రీ బాధలు ఒంటరితనం ఇలాంటివి రాస్తాము కానీ ఆధునిక జీవనం లో మగాడు ఎంత ఒంటరితనం మానసికంగా దైహికంగా అనుభావిస్తున్నాడో  ఇలాంటి అంశాలను మనం డీల్ చెయ్యాలి అనిపిస్తుంది.

నన్ను నేనెప్పుడూ రచయితగానో, కవయిత్రిగానో ఊహించలేదు. FOR ME WRITING IS NOT ONLY ACCIDENTAL BUT PURE DELIVERANCE OF MY THOUGHTS AND BLISSFUL ACTIVITY. చిన్నప్పుడు, ఇంటికి ఎవరు వచ్చినా , మిగతా పిల్లలు అందరూ అటూ ఇటూ వెళ్ళిపోయేవారు. మొహమాటానికి లేదా పెద్దవాళ్ళతో మేమేం మాట్లాడతాం అనో.. నా వరకూ, నాకు అలా వెళ్ళలేను కాబట్టి, తప్పనిసరిగా మాట్లాడేదాన్ని. నా ఏకాంతం ఇలా అక్షరాల పరమైంది అనుకుంటాను నేను . అంతే కాక, నాకు తారసపడిన, సాహిత్యవేత్తలు, స్నేహితులు, కుటుంబం , అందరూ .. నువ్వు తెలుగు లో రాసిన ప్రతీవాక్యం చాలా బాగుంటోంది . అని ప్రోత్సహించటం కూడా నేను మురిపెంగా చెప్పుకోగలిగే విషయం .

చివరగా ఒక మాట – “మనం మనుషులం ముందు -అన్న సంగతి మరిచి పోతున్నాం. ఎప్పుడూ మగవాడి గానో ఆడదానిగానో, ఏదో ఒక వర్గానికి, వాదానికి  చెందిన వారిగానో ఎదగాలనుకుంటున్నాము  అదే మన లోని ఈ ప్రేమ రాహిత్యానికి, సమగ్ర అవగాహన లోపానికి కారణం..!!

కొన్ని అడుగులు నీతో,కొన్ని నాలోకి వేస్తూ
నీటి ఊట లాంటి ఆశల్ని, స్వేదజాలం చేసుకొని
ఉబికోస్తున్న ఆవేశాన్ని, వేసవి స్నానం లా కడిగేసిన
నీ నిబ్బరం నాకు అబ్బురం అప్పుడప్పుడూ
ముసుర్లలో,మొహమాటపు చెలమల్లో.

నువ్వు చెప్పలేని మాటల్ని విందామనే
అనుకున్నా ఈ పూట, అయినా నిశ్శబ్దం ఇంత సాధనేంటి నీకు?
జలతారు తెరలు పలచనే,అవే అద్దాలైతే
నువ్వూ,నేనూ,ఉంటాం అంతే, ఒకరికొకరు వినపడకుండా
ఒకే గదిలో రెండు వాచీల సమయాల్లా..

నీదో మౌనమైతే, నాదో అంతర్ముఖం
ఏమీలేని తనాల గురించి ఆలోచించటం మొదలెట్టా, రెండు రాళ్ల మధ్య ఖాళీల్లా
అనిపించిన సమూహాలన్నీ, పగుళ్ళలా కనిపిస్తున్నాయి ఇప్పుడు
నది కన్నా తీరమే బావుంది అనిపిస్తోంది,లోతుగురించి పట్టింపు లేనప్పుడు..
ఎన్ని అక్షరాల, కవిత్వాల,పద్యాల,పాదాల నడకలతో
తీరుతుందీ నీ మౌనపు మాటల మోహపు దాహం..!!

నాకెందుకో, అమ్మ స్వరం నచ్చలేదు.. స్వరం వెనుక , తెలీని ఈర్ష్య ధ్వనించినట్టయి ఎందుకో ఆశ్చర్యం అనిపించింది. ఏదీ నచ్చలేదు, తాగుతున్న కాఫీ, అమ్మ మాట, వాతావరణం అన్నీ ..! నేనేమీ అనలేదు. తొందర పడదల్చుకోలేదు. నెమ్మదిగా అన్నాను `” కనుక్కుందాం లే ` అని , ఆ మాటతో శివంగిలా చూసింది అమ్మ నా వైపు – ” నేనేం చెప్పినా నీకు అర్ధం కాదు కదూ .. ఇదిగో ప్రవీణా , ప్రతీ ఇంటికీ కొన్ని విషయాలూ, పద్ధతులూ ఉంటాయి. అలాగే ప్రతీ మనిషికీ కొన్ని సాంప్రదాయపు విలువలు కూడా, అలాంటి విషయాల్లో నువ్వు ఎక్కువగా కల్పించుకోకు. అప్పుడు నిన్ను అనరు, నీకు నేర్పి పెట్టానని నన్ను అంటారు. పిన్ని గురించి నువ్వు ఎక్కువ ఓ ఇదయిపోవటం నాకు [...]]]> నాకు రంగ పిన్ని అంటే చాలా ఇష్టం, ఎంత ఇష్టమంటే అమ్మ కన్నా ఇష్టం . అమెరికా నుంచి సెమిస్టర్ break కోసం ఇండియాకి వచ్చిన మర్నాడే , పిన్ని ఇంటికి వెళ్ళాలి అన్నంత ఇష్టం . అమ్మ చంపేస్తుందని ఆగాను గానీ, లేదా అక్కడే దిగేదాన్ని. అందుకే అమ్మ చెప్పిన మాట విని , తాగుతున్న ఫిల్టర్ కాఫీ గొంతులో గరళం అయిన ఫీలింగ్ వచ్చింది . ” రంగ విషయం ఏమీ తెలీదురా .. మారిపోయింది పూర్తిగా, నాకేం నచ్చలేదు ” అన్నది అమ్మ. ” అదేంటమ్మా అలా అంటావ్? రంగ పిన్ని ఏం చేసింది? బాబాయితో ఏమన్నా గొడవా ? ” నా ఆదుర్దా స్వరానికి, అంతకన్నా అసహనంగా సమాధానం ఇచ్చింది అమ్మ – ” అతనితో గొడవేమో గానీ, ఈవిడే విచిత్రంగా ప్రవర్తిస్తోంది, అర్ధం కాని మాటలు మాట్లాడుతూ.. అస్తిత్వం అంటుంది, పోనీ ఇక్కడకి రా అంటే రాదు, తన సమస్య తనే పరిష్కరించుకుంటాను అంటుంది . విసుగెత్తి, ఫోన్ చేయటం, మాట్లాడటం మానేసాను !”

నాకెందుకో, అమ్మ స్వరం నచ్చలేదు.. స్వరం వెనుక , తెలీని ఈర్ష్య ధ్వనించినట్టయి ఎందుకో ఆశ్చర్యం అనిపించింది. ఏదీ నచ్చలేదు, తాగుతున్న కాఫీ, అమ్మ మాట, వాతావరణం అన్నీ ..! నేనేమీ అనలేదు. తొందర పడదల్చుకోలేదు. నెమ్మదిగా అన్నాను `” కనుక్కుందాం లే ` అని , ఆ మాటతో శివంగిలా చూసింది అమ్మ నా వైపు – ” నేనేం చెప్పినా నీకు అర్ధం కాదు కదూ .. ఇదిగో ప్రవీణా , ప్రతీ ఇంటికీ కొన్ని విషయాలూ, పద్ధతులూ ఉంటాయి. అలాగే ప్రతీ మనిషికీ కొన్ని సాంప్రదాయపు విలువలు కూడా, అలాంటి విషయాల్లో నువ్వు ఎక్కువగా కల్పించుకోకు. అప్పుడు నిన్ను అనరు, నీకు నేర్పి పెట్టానని నన్ను అంటారు. పిన్ని గురించి నువ్వు ఎక్కువ ఓ ఇదయిపోవటం నాకు నచ్చదు. నాన్నగారికి కూడా “- ఖండించిపడేసింది అమ్మ , నాన్నగారి పేరు కూడా సాయం తీసుకుంటూ. ప్రేమతో `వీణా’ అని పిలిచే పిలుపు నుండి , ప్రవీణ కి ప్రమోషన్ రాగానే అర్ధం అయింది విషయం ఏదో సీరియస్ అని . నేను అవునూ కాదూ అన్న టైప్ లో తలూపి అక్కడకి తప్పించుకున్నాను .

రంగ పిన్ని – రంగనాయకి , మా అమ్మకి ఏకైక చెల్లెలు. అమ్మకీ తనకీ ఒక ఆరేళ్ళ వయసు తేడా ఉంది . కానీ, ఇద్దరి పెళ్ళిళ్ళు ఒక సంవత్సరం తేడాలో అయ్యాయి. దానికి రంగ పిన్ని అందం, గుణగణాలు కారణం అని మా బంధువులందరి సామూహిక తీర్మానం . రంగ పిన్ని పిల్లలు ప్రదీప్తి, అరుణ్ నాకంటే చిన్నవాళ్ళు. ఇద్దరూ హాస్టల్స్ లో ఉండి చదువుకుంటున్నారు. ఇంట్లో అయితే చెడిపోతారు అని రంగపిన్ని భర్త, CA కృష్ణమాచారి గారి నిశ్చితాభిప్రాయం. ఆయనో ఛార్టర్డ్ అకౌంటెంట్. జీవితాన్ని, బాధ్యతలనీ చక్కగా తూకంగా నడిపే కుటుంబం.

ఇక రంగ పిన్ని- అందం, అణకువ, సాంప్రదాయం, విలువలు,చక్కటి పాట, అమృతం లాంటి వంట, మంచి ఆతిధ్యం, ప్రేమ ఇవన్నీ మిక్సీ లో వేసి నిన్ను బ్రహ్మ సృష్టించాడు పిన్నీ, నీలా ఉండాలి ఎవరైనా .. అన్నాను ఒకసారి . పిన్ని నవ్వేస్తూ- ” మంచితనం, అణకువ అంత బరువు ప్రపంచంలో ఇంకేదీ లేదు నాన్నా … నాలా వద్దు , నీకు నచ్చినట్టు ఉండాలి అని అనుకో !” అన్నది .
ఇలాంటి ఎన్నో, చెరుపు మరుపు సంఘటనలు తలచుకుంటూ, నిద్రపోయాను అనిపించాను. రంగ పిన్ని వాళ్ళు, మేము ఉన్నది ఒకటే సిటీ అయినా, సుమారు ఇరవై కిలోమీటర్ల దూరం , రెండు గంటల ట్రాఫిక్ తలచుకుంటూ, ” పొద్దున్నే వెళ్లిరావాలి వాళ్ళ ఇంటికి !” అనుకుంటూ, కలత నిద్రలోకి ఎప్పుడు జారుకున్నానో గుర్తే లేదు.

***

రంగ పిన్ని వాళ్ళ అపార్ట్మెంట్ ముందు ఆలోచిస్తూ నేను – డోర్ కి ఒక ప్రక్కన క్రోం ప్లేట్ తో C.A కే.కృష్ణమాచారి , ప్రక్కన బాబాయి డిగ్రీలు, అధికార హోదా .. రెండోవైపు ఒక అట్ట మీద నీట్ గా కట్ చేసి , రంగుల స్కెచ్ పెన్ తో, చేత్తో రాసిన పేరు ` రంగ నాయకి, మ్యూజిక్ టీచర్ , క్లాసు వేళలు- పొద్దున్న 6-10 సాయంత్రం 6-8 ” ఒకటే సారి రెండు ప్రపంచాల పరిచయం లా అనిపించింది. లోపల నుండి బిలహరి రాగం స్వర జతి ” పలుమారులుగా రవమున నిన్ , పిలచిన పలుకవు అలుగకు రా .. కరివరదా మరి మరి నా ..” శృతి బద్ధంగా చిన్నా పెద్దా గొంతుల కోరస్ వినబడుతోంది . కాలింగ్ బెల్ నొక్కాలా వద్దా అన్న సందేహంలో నేను – ఓహ్ ప్రవీణా నువ్వా? అని వెనుకనుండి వినబడగానే ఆశ్చర్యపోతూ ,వెనక్కు తిరిగాను. వెనుకాల బాబాయి చేతినిండా సంచీలతో, కొన్ని తాజా కూరలు, ఇంకా బ్రెడ్ లాంటివేవో తొంగి చూస్తున్నాయి వాటిల్లోంచి . ” రా రా ` అంటూ కొంచం నవ్వుతూ, లోనకి పిలిచారు బాబాయి. అయన వెంట ఇబ్బందిగా నేను – చివరి సారి బాబాయి తలుపు తీసింది ఎప్పుడా అని ఆలోచించుకుంటూ. కొంచం ముభావంగా ఆయన – మీ పిన్ని కోసం కదూ? – తను ఆ గదిలో ఉంది..!” అని చెప్పి లోనకి వెళ్ళిపోయారు , నా సమాధానం , పలకరింపు దేనికోసం ఎదురు చూడకుండా ..!!

సరే నని , పిన్ని గది లోకి ప్రయాణం . అది మూడు బెడ్రూమ్స్ ఇల్లు . ఒకటి ఎప్పుడూ బాబాయి ఆఫీస్ కం బెడ్రూమ్ గా వాడటం అలవాటే, అలాగే హాల్ లో సగం కూడా ఆయన కోసం వచ్చేవాళ్ళకి . ఒకటి గెస్ట్ రూమ్ . ఇంకోటి పిల్లలు , పిన్ని ఉండేవాళ్ళు . ఇప్పుడా గెస్ట్ రూమ్ పిన్ని టీచింగ్ రూమ్ గా మార్చినట్టు ఉంది . కొంతమంది స్కూల్ యూనిఫారం లలో , కొంతమంది రకరకాల డ్రెస్ లలో పిల్లలు ఉన్నారు , ఇద్దరు టీనేజ్ అమ్మాయిలూ, ఒక ఇద్దరు ఆంటీలు కూడా . వాతావరణం ఉత్సాహంగా ఉంది, మధ్యలో నవ్వుతూ విరబూసిన పువ్వులా రంగ పిన్ని. ఎప్ప్పుడూ ఫ్రెష్ గా , అందంగా కనిపించే పిన్ని, ఇవాళ ఇంకా అందంగా, ఆహ్లాదంగా ఉన్నట్టు అనిపించింది. నుదుట పూజ చేసి పెట్టుకున్న అడ్డబొట్టు, తను ఎప్పుడూ పెట్టుకొనే తిలకం నిలువుగా, కింద కుంకుమ బొట్టు తో ఏంటో వింత శోభ గా ఉంది . సంగీత పాఠం చెపుతూనే, నన్ను వోప్రక్కగా కూర్చోమని సైగ చేసింది. వెంటనే తను పాఠం లో పూర్తిగా లీనమైపోయింది. పూర్తి క్రమశిక్షణ తో, అందర్నీ ఒకేలా చూస్తూ, పెద్దవాళ్ళు తప్పు పాడినా, సున్నితంగానే అయినా , నిక్కచ్చిగా కరక్ట్ చేస్తున్న పిన్నిని చూస్తూ టైం ఎంత అయిందో తెలియనే లేదు .

“ఏంటి వీణా.. అంత దీర్ఘాలోచన ..!” అని పిన్ని నవ్వుతూ, కుదిపేదాకా ” హ.. పిన్నీ, క్లాస్ అయిపోయిందా ? ” అంటే ..” ` అయిపోయిందిరా .. కాఫీ తాగుతావా ? ` అంటూ, అదే గదిలో అప్పటిదాకా నే గమనించని కర్టెన్ జరుపుతూ , అప్పుడే చూసా – కర్టెన్ వెనుకాల , పొందిగ్గా అమర్చిన చిన్న వంటిల్లు , ఆ బెడ్ రూమ్ బాల్కనీ ని కలిపేస్తూ, చిన్న యుటిలిటీ కూడా. ` ఏంటి పిన్నీ ఇదంతా .. మరి నీ వంటగది, మిగతావి , ఏదేదో విన్నాను ??’ నిన్నటినుండీ సాగుతున్న మధనం – ఒక్కసారి విస్ఫోటనమా , అన్నట్టు ప్రశ్నల్లా వర్షించాయి.

పిన్ని ఫకాల్న నవ్వింది – `చూసావా నువ్వుకూడా నీ వంటగది ఏమైపోయిందో అని గాభరా పడ్డావు, ఆడవాళ్ళు , వంటగది రెండూ ఒకటేనా ? ” అడిగింది పిన్ని కాఫీ అందిస్తూ.

” అహహ.. కాదు పిన్నీ, అమ్మ ఏదో చెప్పింది , నువ్వు ఏదో కొత్త పని చేసావు అని, ఎవరిమాటా వినటం లేదని ..!!” నసుగుతూ నా గొంతు నాకే తెలీని సంకోచం ధ్వనిస్తూ..!

“అవన్నీ చెప్పేముందు , నీకో మాట చెప్తాను వీణా – రాసిపెట్టుకో ఎక్కడైనా ” మనలా మనం బ్రతకటం యుద్ధం కన్నా తక్కువేమీ కాదు, కానీ .. మనవాళ్ళు మనల్ని అర్ధం చేసుకుంటారు అనుకోవటం మాత్రం మన సంకుచిత మనస్తత్వం , అసలు మనవాళ్ళు అనే పరిధి మారాలి అని నాకు అనిపిస్తుంది ” అన్నది పిన్ని. సోషల్ సైకాలజీ లో మా ప్రొఫెసర్ చెప్పిన మాటలు గుర్తొచ్చాయి, – చాలా మటుకు భావ విప్లవాలు కేవలం అసహనాలుగా మిగిలిపోవటానికి కారణం , మనలో ఉన్న అవగాహనా లోపం, మనకి తెలిసిన చిన్న పరిధిలోని మనుషులు మనల్ని అర్ధం చేసుకొని , ప్రేమించి, మన నిర్ణయాలు ఆమోదించాలి అనుకోవటం – అంటారు ఆయన . ఇంచుమించు పిన్ని చెప్పింది అదేగా ..!

పిన్ని సాలోచనగా చెప్పటం మొదలెట్టింది – ” నా వయసు ఇప్పుడు నలభై వీణా, పెళ్లి అయి ఇరవై రెండేళ్ళు. నా వయసు పద్ధెనిమిది పెళ్ళికి . ఏమీ తెలీదు. అక్క అంటే గౌరవం. అమ్మ, నాన్న అంటే ప్రేమ, గౌరవం. చేసుకోమన్నారు . నీకు మంచి భవిష్యత్ ఉంది చేసుకో అని. పెళ్ళికి మీ బాబాయి CA పరీక్ష తో కుస్తీ పడుతున్నారు. చిన్న ఉద్యోగం. అది నాకేనాడూ ఇబ్బంది కలిగించలేదు . ఇబ్బందల్లా మీ బాబాయి ప్రవర్తన తోనే, సాంప్రదాయం మూటకట్టి ఆ వాసెన తీయకుండా పెంచారు మా అత్త మామలు.సాంప్రదాయం లో చాలా హింస ఉంటుంది వీణా , అది పూజల వెనుక, ఆచారాల వెనుక దాగిఉంటుంది . అవసరం అయినప్పుడు , పూజసామాను తోమినట్టు, భార్య లేదా కోడలు ని ఆ భారం ఎలా తలకెత్తు కోవాలో చెప్తారు, వాళ్ళని వీలైనంత తోముతారు .భార్య అంటే ఒక ఇన్స్ట్రుమెంట్ , అదే సుఖానికీ., మిగతా పనులకీనూ. పెళ్ళయి ఆరేళ్ళ దాకా మాకు వేరే బెడ్ రూమ్ తెలీదు. లేదని కాదు , వేరే బెడ్ రూమ్ మేము వాడకూడదు. హాల్లో నలుగురి మధ్య పడుకొని, రాత్రి ఆయన పిలిచినప్పుడు వెళ్ళాలంటే సిగ్గుతో, అసహ్యంతో, ప్రాణం పోతున్నట్టు ఉండేది . అది కూడా తలుపులు వేసుకోకూడదు. జారవేయాలి. మా అత్తగారు ఎదురుగా హలో మంచం వేసుకొని పడుకొనేవారు. ఏ నిమిషాన ఎవరి కంట పడతామో అన్నట్టు సాగిన సాంసారిక జీవనం లో , ఎలా అయితేనేం ఇద్దరు పిల్లలు పుట్టేసారు. మా అత్తగారు కాలం చేసారు. కానీ, వాళ్ళు నేర్పినవి ఆయనలో పూర్తి సజీవంగా ఉన్నాయి అని తెలుసుకోనేసరికి నాకు , ఇదా నేను అనుభవిస్తున్న జీవితం అనిపించింది. సంగీతం నేర్చుకున్నాను. కానీ పాడకూడదు , పాట భోగం వాళ్ళది . చక్కగా రాయగలను, కుట్లు, అల్లికలు వచ్చు, ఎవరికీ ఏదీ చేయకూడదు, ఎందుకంటె ఒక CA భార్య గా నాకా అవసరం లేదు . నీకేమీ రాదు , నేను దయ తలచి చేసుకున్నాను అంటే, అంతకంటే దయగా నవ్వాలి. ఇంతోటి అందానికి , నీకు నిక్కు ఎక్కువ అంటే, నిజమేనేమో అని ఆలోచనలో పడాలి. పిల్లల మధ్యలో పడుకున్నా, పిలిచినప్పుడు వెళ్ళాలి. ముఖ్యంగా అతని సుఖం అయిపోయిన తర్వాత వచ్చేయాలి. ఎదురు తిరిగితే , ఏంటీ వాదన? ఎవరున్నారు నీకు? ఎవడ్నో చూసుకొని ఇలా మాట్లాడుతున్నావా ? నిజానికి అతను మాట్లాడే మాటలు అబద్ధాలు అని అతనికి కూడా తెలుసు. కానీ నిజాన్ని, లాజిక్ ని ఎలాగో ఒకలాగా కంట్రోల్ చేయాలి. ఎలా ? పూర్వకాలం అయితే, పురాణ కధలు చెప్పేవారు. ఇప్పుడు అవి అవుట్ డేటెడ్ అయిపోయాయి. నీకు బాధ్యతలేదు, ఆడదానివి కాదు… ఇలాంటి ఏదో ఒక వాదన కావాలి. ఒక కారక్టర్ అస్సాసినేషన్ కావాలి. మనం అది పట్టుకొని నెలల తరబడి ఎమోషనల్ గా ఉంటాం కదా…! ఒక వాషింగ్ మెషిన్ , ఫ్రిజ్ , ఏసీ కి ఎమోషన్స్ ఉండకూడదు కదూ …!” ఒక్కసారి భోరుమంది పిన్ని . గడ్డకట్టిన ఆ ఆవేదన చూసి నాకు మాట రాలేదు … తన మదిలో ఉన్నది అలజడి అనుకున్నాను, సునామీ అని గమనించి .

బాత్రూం లోకి వెళ్లి మొహం కడుక్కొని వచ్చి కూర్చొని మళ్ళీ మాట్లాడింది రంగ పిన్ని- ” నేను చాలా ఆలోచించాను వీణా ? ప్రతీ నిమిషం, ఇంట్లో ఒక అందమైన వస్తువు లాగ గడిపి, గడిపి అలసిపోయాను. వచ్చేవాళ్లకి మర్యాదలు, ఇన్ని రకాల వంటలు, పిల్లలకి బెస్ట్ పెంపకం, … వీటన్నింటి విలువ – ఒక మంగళ సూత్రం , అంతే అనిపించింది. నాకంటూ ఫ్రెండ్స్ లేరు . అందరికీ మిసెస్ కృష్ణమాచారి . నాపేరు కూడా ఆయన సర్కిల్ లో ఎవరికీ పెద్దగా తెలీదు. అసలా అవసరమే లేదు . ” – ఏదో ఆలోచిస్తూ ఆగిపోయింది పిన్ని .

అంటే పిన్నీ.. నువ్వు ఎప్పుడూ , బాబాయి గురించి ఏమీ చెప్పలేదు ..? – నా సంకోచపు ప్రశ్న
చిన్నగా నవ్వింది పిన్ని – ” పెళ్ళైన ఇన్నేళ్ళలో సంవత్సరానికి ఒకసారి కంటే ఎక్కువ కొట్టలేదు వీణా నన్ను, ఆ విషయం వోప్పుకోవాలి. చాలా వాదనలు, ప్రపోజల్సూ, నా కోరికలూ ఒక చెంపదెబ్బ తో నిశ్శబ్దం అయిపోయేవి . నిజంగా దానికన్నా, నన్ను ఎక్కువగా బాధ పెట్టేవి చాలా కేజువాల్ గా అతను వాడే ` ఆడ ముండ, ఆడ లంజ” లాంటి పదాలు. అతన్ని బ్రతిమాలుకున్నాను, అత్తమామల దగ్గర నుండీ , మీ అమ్మ దాకా అందరికీ చెప్పుకున్నాను. అందరూ ఒక్కో కారణం చెప్పారు, బయట పని స్ట్రెస్ అన్నారు, అలవాటు అన్నారు, ఇంకా ఏవేవో అన్నారు. నువ్వు మారితే , అతనికి కోపం తగ్గుతుంది అన్నారు. ప్రశ్నించ వద్దన్నారు. అన్నీ చేసాను. తిరుప్పావై నేర్చుకోవటం దగ్గరనుండీ , గోదా కళ్యాణాలు జరిపించటం వరకూ..! ఏదీ వదలలేదు. అతని వైష్ణవం పూర్తిగా ఈ ఆడ ముండ భుజాల మీదే..! అతనేం మారలేదు. కొట్టటం తగ్గించాడు కదా, సర్దుకుపో అన్న మనవాళ్ళ కి చెప్పటానికి నా దగ్గర సమాధానం లేదు ..!” అతను తెచ్చిన ప్రతీ పుస్తకం నేను కూడా చదివాను వీణా.. వెర్బల్ అబ్యూస్ భరించటం , తాపులూ తన్నులూ కంటే తక్కువేం కాదు ..! నరనరం కోసేసినట్టు ఉంటుంది. ఏదీ కనబడదు.. మనసులోని తడి ఆరదు కూడా..!! కొట్టినందుకు ఏడుస్తానా, లేదా ఆ బూతుల మాటలకా ..ఇంకా సందేహమే” – తనలో తనే మాట్లాడుకుంటున్న పిన్ని, ఎన్ని సంవత్సరాల వేదన !

ఇంకా నేను ఏదో చెప్పేలోగా పిన్ని మాట్లాడుతోంది, అతి మంద్రం నుండి, మార్దావాన్నీ ,అణకువనీ విదిలించుకున్న స్వరంలా – ” బాధ పడితే, భరించలేకపోతే, వదిలేయ్.. అంటారు మీ అమ్మావాళ్ళు. ఎవరు, ఎన్నాళ్ళు తీర్చగలరు మన బాధల్నీ, మనం ఇన్నేళ్ళు మోసిన బరువునీ ? ఇదే మాటతో, నువ్వు వదిలేయగలవు, నీకు పొగరు ఎక్కువ అనే ఒక ట్యాగ్ లైన్ కూడా ! నేనే కాదు మనసులో లేని బంధాన్ని ఎవరైనా వదిలేయగలరు వీణా.. సగం పైన కాపరాల్లో, శరీరమే తప్ప మనసు పంచుకొనే బంధాలు ఎన్ని ఉన్నాయి?’
వేసవి కాలంలో ఆగి ఆగి వీచే వెచ్చనిగాలిలా ..మళ్ళీ మాట్లాడుతోంది పిన్ని- ” కానీ, కధల్లో, నవలల్లో రాసినట్టు , ఈ జీవితంలో ఇరవై రెండేళ్ళు గడిపిన తర్వాత , నేనెందుకు అన్నీ త్యాగం చేసి వెళ్లిపోవాలి వీణా ? ఆమె అన్నీ వదులుకొని ఉత్సాహంగా తూర్పు వైపు ప్రయాణం చేసింది – అని రాస్తే నాకు వొళ్ళు మండుతుంది. నేను , నా ,శ్రమ, యవ్వనం, కష్టం .. పిల్లల్ని పెంచటంలోనూ, ఈ ఇంటిని మెరిపించటం లోనూ గడిపేశాను. ఇప్పుడు నాకింకో పని రాదు. బయట దొరికే పనికి నా క్వాలిఫికేషన్ సరిపోదు . పిల్లలకి ఇలాంటి జీవితం ఇవ్వలేను . ఇన్నాళ్ళూ ఆయన నన్నీ జైలు లో పడేసారు. దీనికి అతన్నే కాపలాదారు గా చేస్తే, అనే ఆలోచన వచ్చింది. ప్రదీప్తి తోనూ, అరుణ్ తోనూ విడివిడి గా , కలిపి కూడా మాట్లాడేను. నేను అనుభవించిన జీవితం కొంత వాళ్లకు తెలుసు. ఈ నిశ్శబ్దాన్ని , కుటుంబ గౌరవం అనుకుంటూ కాపాడటంలో వాళ్ళు కూడా ఎమోషనల్ గా ఎంతో వ్యధ ని ఇన్వెస్ట్ చేసారు “- ఖంగుమంది పిన్ని స్వరం .

ఆశ్చర్యంగా చూస్తున్న నా వైపు చూస్తూ – ” అవును వీణా.. మేము చాలా ఇన్వెస్ట్ చేసాం . మీ బాబాయి ఛార్టర్డ్ అకౌంటెంట్ కదా , ఆ మాత్రం లెక్కలు మాకు కూడా రాకపోతే ఎలా ? అందుకే అందరం కలిపి బేరం పెట్టాం. నేను ఈ ఇంట్లోనే ఉంటాను. నాకు నచ్చినట్టుగా, పూర్తి స్వేచ్చతో. ఎక్కడికి వెళ్ళాలంటే వెళ్తాను. రావాలంటే వస్తాను. మేము బయట ప్రపంచానికే కుటుంబం. ఇంట్లో ఇద్దరు మనుషులం. నా సంపాదన వేరు, అతనిది వేరు. ఎవరూ ఎవరికీ లెక్కలు చెప్పం. కానీ, అతనికేదన్నా నాతో పని కావాలంటే మాత్రం , పర్మిషన్ తీసుకొని చేయాలి. నాకు నచ్చితే చేస్తాను, లేకపోతే లేదు. ఉదాహరణకి, పార్టీలు లాంటివి. తన భార్య తనతో సఖ్యంగా ఉంటోంది అనే బ్రాండ్ ఇమేజ్ అతనికి కావాలంటే దానికి ఖర్చు అవుతుంది.

మొదట అరిచారు, బెంబేలేత్తారు. పిల్లల్ని, నన్ను వదిలేస్తాను అన్నారు. నేను లీగల్ గా అప్రోచ్ అవుతాను అని చెప్పాను. ఏ కారణం లేకుండా, మమ్మల్ని వదిలేస్తే, ఎంత ఇచ్చుకోవాలో ఒక లాయర్ ఫ్రెండ్ ద్వారా విశదంగా చెప్పించాను. ఆగాడు. ఆలోచనలో పడ్డాడు. అతనికి సంపాదించటం, నన్ను అదిలించటం తప్ప ఇంకేమీ రాదనీ కొంత అర్ధం అయింది. నీకన్నీ నేర్పాను నేను? ఇప్పుడు నీలుగుతున్నావు అన్నాడు. కాదు.. ఇన్నాళ్ళు నలిగాను ఇప్పుడే నెగ్గుతున్నాను అన్నాను నేను ” గుక్క తిప్పుకోటానికా అన్నట్టు ఆగింది పిన్ని .

“సో.. ఇది మనవాళ్ళ కి నచ్చలేదు వీణా.. నేను అరిచి, గోలపెట్టి, ఏడిచి, నెత్తి మీద చెంగు తో పుట్టింటికో, మీ అమ్మ దగ్గరికో రావాలని ఆశించారు అందరూ. అది జరగాకపోఎసరికి , రంగ కి పొగరు. అందంగా ఉంటుందని, పిల్లలు చెప్పిన మాట వింటారని .. సో ఇదమ్మాయి కధ ” ఆగింది పిన్ని.

“కానీ.. పిన్నీ.. ఇలా ఎన్నాళ్ళు ” కొంచం అయోమయ స్వరం లో నేను
“జరిగినంత కాలం వీణా.. infact .. మొదటినుండీ , వొంటరి గానే పెంచాను నేను పిల్లల్ని . డబ్బులు తప్ప అతనేం చేయలేదు . నా శరీరాన్ని అనుభవించాడు, మనసు ఎప్పుడూ వొంటరి గానే ఉంది. అది అలవాటై పోయింది. కాబట్టి ఇప్పుడు లభించిన స్వేచ్చ .. నా సంగీతం, మొదటి సారి నాదో లోకం, పిల్లలు, పెంచుకొనే మొక్కలు. ఫోన్ చేసి ఆప్యాయంగా పలకరించే ప్రదీప్తి, అరుణ్ లూ.. ఓహ్ . ఇంకేం కావాలి వీణా ..??”

“ఇంకో మాట వీణా.. మీ బాబాయి చెడ్డవాడు కాదు. సాంప్రదాయం తానే మోయాలనుకొని వొంటరి గా మారిన మగాడు. అప్పుడప్పుడూ జాలి వేస్తుంది. ఎప్పుడూ ప్రేమ మాత్రం వేయదు . అతని ఇన్వెస్ట్మెంట్ పాలసీ డబ్బు మీద, నాది శ్రమ , ప్రేమ ల మీద నిర్మితం అయ్యాయి. రెండూ కలవవు. నా వరకూ నాకు ఇది మంచి సొల్యూషన్. ఇదే గొప్పది అని నేను చెప్పటం లేదు. కానీ.. మంచితనం, అణుకువ , సాంప్రదాయం ఇలాంటి తట్టలు నెత్తి మీద నుంచి దించితే .. ఆ సుఖమే వేరు .. అంతకంటే ఇంకేం చెప్పలేను …”
ఇంకేం చెప్పనక్కరలేదు కూడా.. !!

ఒక గంట తర్వాత పిన్నికి బై చెప్పి వస్తున్నపుడు .. ” తన నేమ్ ప్లేట్ అనబడే అట్ట ని ఆప్యాయంగా తడిమేను. నా వెనుక సన్నగా నవ్వుతూ, చేయూపుతూ పిన్ని. ఎంతైనా రంగ పిన్ని రంగ పిన్నె… అందుకే తానంటే నాకంత ఇష్టం. రంగ పిన్ని అంటే నాకు అమ్మ కంటే ఇష్టం…!! అణకువకి బ్రాండ్ ఇమేజ్ నుండి , తనకంటూ చిన్ని ఆకాశాన్ని ఎర్పరచుకోగలిగిన ప్రతీ రంగనాయకి .. నాకెంతో ఇష్టం ..!! *